Page 31 - Sitomegalovirüs Tanı, Tedavi Uzlaşı Raporu

hücre deplesyonu, immun toparlanma, GVHH, immunsupresif tedavi) bağlı olarak değişken
oranlarda gözlenebilir (68-72). Bu faktörlere ek olarak yüksek CMV viral yükünün ise CMV

hastalığı gelişimi için bir risk faktörü olduğu düşünülmektedir (73).

Geç dönem CMV reaktivasyonu nakilden 3 ay sonrasında T hücre yapılanması
geciken hastalarda gelişebilmektedir. Kronik GVHH gelişen ve geç dönemde halen
immunsupresif tedavi alan hastalarda özellikle de profilaksi ve preemptif tedavinin kesildiği

hasta grubunda ortaya çıkmaktadır (74). Geç dönem CMV reaktivasyonu için risk faktörleri
Tablo 7’de yer almaktadır.

Otolog kök hücre nakli yapılan hastalarda nakil öncesi bortezomib içeren ilaçların
kullanımının riski artırdığı düşünülmektedir. İkinci otolog kök hücre nakli olan hastalarda

riskin artıp artmadığı yönünde çelişkili sonuçlar bulunmaktadır (75,76).

CMV enfeksiyon için monitorizasyon nasıl yapılır?

AKHN sonrası ilk 100 gün en az haftada bir CMV enfeksiyonu açısından

monitorizasyon önerilmektedir. Graft versus host hastalığı gelişiminde ve uzamış T hücre
supresyonu olduğu durumlarda takibe 6-12 ay devam edilebilir (77). Akut veya kronik GVHH

gelişen hastalarda, HLA uyumsuz, akraba dışı, kordon kanı veya haploidentik nakillerde,
immunyetmezlik tablosunun uzadığı vakalarda ve erken dönemde CMV reaktivasyonu
geçiren hastalarda uzun dönem monitorizasyon yapılabilir (78,79). Otolog kök hücre nakli

sonrası ise rutin monitorizasyon önerilmemektedir.

Monitorizasyon PZR metodu ile CMV DNA takibi veya pp65 antijenemi testi ile yapılır.
Eldeki veriler ışığında real time PZR testi pp65 antijenemi testinden daha duyarlı bir

yöntemdir ve monitorizasyonda ilk seçenek olarak önerilmektedir (78,80,81). Monitorizasyon
için kullanılabilecek bir diğer yöntem ise kanda IFN gamma üretimi yapan CMV spesifik CD4

ve CD8 T lenfositlerin sayı ve frekansının kantifiye edilmesi prensibine dayanan
immunmonitorizasyon yöntemidir (79).

PZR ile saptanan hangi viral yük değerinin tedavi için eşik değer oluşturacağı konusu

netleştirilememiştir. Kullanılan yöntemlerin farklılığı standart bir eşik değerin belirlenmesine
engel olmaktadır (78). Bu nedenle her merkezin kendi eşik değerini belirlemesi
önerilmektedir. Takip eden değerlendirmelerde artışı göstermek şartı ile tedaviye başlanır.

Ancak 0.5 log10’dan az artışların gerçek artış lehine yorumlanamayabileceği akılda
tutulmalıdır (82).

Monitorizasyon sürecinde 2 faktörün gözönünde tutulması gereklidir. Bunlardan biri

başlangıç viral kopya sayısıdır diğeri ise replikasyon süresidir. Başlangıç viral kopya sayısı

31