Page 99 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı
P. 99
Karbapenemler 79
arttırmadan etkinliği arttırmaktadır. Ancak do- Karbapenem grubu antibiyotikler farmakolo-
ripenem dışındaki karbapenemler hazırlandık- jik özellikler, etkinlik profili ve güvenlik açısın-
tan sonra etkinliklerini kaybettiklerinden uzun dan farklılıklar gösterirler ki bu özellikleri hasta
süreli infüzyonlar önerilmez. İmipenem ve me- seçiminde önemli rol oynar (Tablo 15.1).
ropenem oda ısısında dayanıksız olduğundan
(25 C’de 3.5 saatte %10 degradasyon), bu ilaçla- İmipenem
o
rın hazırlanma ve kullanılma süresi önemlidir. Yirmi-60 dk.’lık intravenöz infüzyon ile veril-
Doripenem, diğer karbapenemlere göre daha mesi gereken imipenemin yarılanma ömrü bir
dayanıklıdır, kullanıma hazır solüsyonu 25 C’de saattir. Yüzde 20’si plazma proteinlerine bağlanır
o
12 saat etkinliğini muhafaza eder. ve yaklaşık %70’i 10 saat içerisinde böbreklerden
Karbapenemlere karşı bilinen üç etki meka- atılır. Oda ısısında yaklaşık 4 saat bozulmadan
nizması ile direnç gelişebilmektedir.
kalabilen imipenem, 4 derecede saklansa dahi
ilerleyen saatlerde degrade olur. Bu yüzden in-
1. İlacın hücre içinde etkin konsantrasyona füzyonu uzun sürmemelidir.
ulaşamaması Genelde iyi tolere edilebilen imipenemin, en
a. Porin değişimleri korkulan yan etkisi, özellikle günde 4 gramı aşan
Bu, özellikle P. aeruginosa suşlarında kar- dozlarda verildiğinde, nöbet riskinin (%5-10)
bapenemler için özel bir porin olan OprD’nin artmasıdır. Bu yüzden günlük dozun 2 g/günü
kaybı bu grup antibiyotiklere direnç gelişmesine aşmamasına dikkat etmek ve böbrek yetmez-
neden olmaktadır. OprD kaybı özellikle imipe- liğinde, ilacın atılması zorlaşacağından, yakın
nem tedavisi sırasında gelişmektedir. Bir haftalık takip etmek gerekir. En sık görülen yan etkiler;
imipenem tedavisi sonunda P. aeruginosa suş- enjeksiyon yerinde ağrı, filebit ve trombofi lebit-
larının %50’sinde OprD geninde mutasyonlar tir (%2). Diğer β-laktamlara alerjisi olan hastalar
olduğu saptanmıştır. OprD kaybı, tipik olarak imipeneme de alerjik olabilir.
imipenem direncine ve azalmış meropenem du-
yarlılığına sebep olur. Meropenem
b. Aktif pompa sistemlerinin indüklenmesi
Sık uygulanan 15-30 dk.’lık İV infüzyon şek-
2. Karbapenemleri hidroliz eden enzimlerin line ilaveten 1 g’dan az dozları 3-5 dk. bolus
varlığı şeklinde de verilebilir. Yarılanma ömrü bir saat-
a. İntrinsik (kromozomal) karbapene- tir ve %2’si plazma proteinlerine bağlanır. Yüz-
mazlar de 70’i idrardan atılır. İmipenem, gram-pozitif
b. Ekstrinsik (kazanılmış) karbapene- bakterilere daha etkili iken, meropenem gram-
mazlar negatiflere özellikle de P. aeruginosa’ya daha et-
kilidir.
3. Hedef PBP değişimleri Önerilen dozu deri enfeksiyonları için 8 saat
Tek başına nadir görülür, çoğunlukla diğer ara ile 500 mg, intra abdominal enfeksiyonlar
mekanizmalar ile birliktedir. için 8 saat ara ile 1000 mg, menenjit için 8 saat
ara ile 2000 mg’dır.
Güvenlik Genel olarak güvenilir ve yan etki sıklığı imi-
peneme göre daha azdır.
Karbapenemler, diğer β-laktam antibiyotikler
ile benzer, hatta daha güvenli bulunmuşlardır. Ertapenem
En sık görülen klinik yan etkiler, kateter giriş ye-
rine ait komplikasyonlar, diyare, bulantı ve kus- Ertapenem, yüksek protein bağlanma oranı
madır. Nadir görülmekle beraber (<%2), nöbet ve uzun yarılanma ömrü ile diğer karbapenem-
geçirme riski, özellikle yüksek dozlarda, böbrek lerden ayrılır. İntravasküler ve intramüsküler
yetmezliğinde ve santral sinir sistemi hasarı var- kullanımının olması en önemli avantajların-
lığında artar. dandır. Uzun yarılanma ömrü ve proteinlere
