Page 473 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı

Viral Kanamalı Ateşler 453

benzerdir. KKKA, H. marginatum cinsi kene- Ebolada sık karşılaşılan bir durumdur. Makü-
lerle taşınmaktadır. Keneler hem vektör hem de lopapüler, peteşiyal, ekimotik olmak üzere her
rezervuar özelliğindedir. Hayvanlarda hastalık türlü döküntü görülebilir. KKKA’da damar giriş
oluşturmazlar ve geçici viremiye yol açarlar. yerleri başta olmak üzere büyük ekimozlar ka-
Hantavirüs insanlarda, hantavirüs pulmoner rakteristiktir. Konjonktival kanama veya kızarık-
sendrom (HPS) ve hantavirüs renal sendrom lık görülebilir, ancak tipik olarak kaşıntı, akıntı
(HRS) şeklinde görülür. HPS Amerika kıtasında ve rinit görülmez.
görülür. En önemli etkenler Kuzey Amerika’da Ciddi olgularda kanama görülür. Vasküler
Sin Nombre, Güney Amerika’da ise Andes vi- bozukluklar konjonktival hemoraji, ödem, ka-
rüsleridir. HRS’a neden olan Hantaan; Kore, nama, hipotansiyon, şok ve proteinüriye neden
Çin, Doğu Rusya’da, Dobrova; Balkanlar ve Eski olur. Kanamalar hematemez, melena, hemato-
Sovyetler Birliği’nde, Puumala; Avrupa’da gö- kezya, vajinal kanama, peteşi, purpura, burun ka-
rülmektedir. Türkiye’de 2007 yılında Batı Ka- naması, dişeti kanaması ve enjeksiyon yerlerinde
radeniz Bölgesinde Puumala suşuna ait salgın kanamalar, hemoptizi ve hematüri şeklinde ola-
yaşanmış, başta Karadeniz Bölgesi olmak üzere bilir. Oryantasyon bozukluğu, tremor, yürüme
sporadik olarak görülmeye devam etmektedir. bozuklukları, konvüzyon, hıçkırık gibi santral si-
Hantavirüslerin doğadaki rezervuarı fareler- nir sistemi bozuklukları hastalığın son dönemle-
dir. Virüs kemiricilerde önemli bir hastalığa yol rinde özellikle Kyasanur orman hastalığı, Omsk
açmaksızın uzun süre kalmakta, insanlara ise kanamalı ateşi, Güney Amerika kanamalı ateşin-
enfekte hayvanın ısırması, idrar ve tükürük gibi de görülebilir. Kyasanur orman hastalığı, Omsk
çıkartılarının deri veya mukozalarla teması ya da kanamalı ateşi gibi meningoensefalit bulguları
aerosolize enfekte çıkartıların solunmasıyla bu- ile seyredenler dışında VKA’larda beyin omuri-
laşır. İnsandan insana bulaş sadece Andes virü- lik sıvısı bulguları normaldir.
sünde gösterilmiştir. Klinik seyir tüm VKA’larda oldukça hızlıdır,
VKA’lı hastalar kanama varken en bulaştırıcı ölüm genellikle ilk 2 hafta içinde görülür. Flavi-
dönemde olurlar. İnkübasyon ve asemptomatik virüs ateşinde tipik olarak bifazik seyir gözlenir.
dönemde bulaştırıcılık ihmal edilebilir. Sarı humma ve Dang ateşinde günler, Kyasanur
İnsandan insana sekonder bulaş birçok VKA orman hastalığı ve Omsk kanamalı ateşinde haf-
virüsünde görülmektedir. talar süren sessiz bir dönemin ardından kanama,
şok, böbrek yetmezliği ve meningoensefalit geli-
Klinik Özellikler şebilir.
KKKA, 2-14 günlük inkübasyon döneminden
Viral kanamalı ateşler her iki cinste ve tüm
yaş gruplarında görülebilen, asemptomatik en- sonra ateş, baş ağrısı, miyalji, ishal, bulantı-kus-
feksiyondan şok, multiorgan yetmezliği ve ölüm- ma ile başlar. Orta-ağır olgularda hastalık başla-
le sonuçlanabilen geniş bir spektrumda hastalık dıktan sonraki 5-7. günlerde kanamalar gelişir.
yapabilir. Hastanede kalma süresi genellikle 9-10 gündür.
Klinik seyir VKA’lar arasında farklılık göste- Relaps görülmez. Trombositopeni (<20.000/
rir. Ancak tipik olarak ateş, yaygın kas ağrısı, baş μL), uzamış aPTT (>60 sn), melena ve somno-
ağrısı, artralji ve kırıklığın görüldüğü 3-4 gün- lansın eşlik etmesi mortalite için bağımsız risk
9
lük bir prodromal dönemle başlar. Nonspesifi k faktörleridir. Viral yük 1 × 10 RNA kopya/mL
belirti ve bulgularla başladığı için diğer ateşli olması mortalite için en önemli belirteçtir.
hastalıklardan ayırmak güçtür. Lassa ateşinde Trombositopeni, KKKA’nın değişmez bul-
orofarinksin hiperemik olması streptokoksik gusudur. Hastalarda lökopeni, aminotransferaz
tonsillofarenjit ile karıştırılabilir. (AST), alanin aminotransferaz (ALT), laktik de-
VKA’lar bulantı, kusma, karın ağrısı, ve ishal hidrogenaz (LDH) ve kreatinin fosfokinaz (CK)
gibi gastrointestinal belirti ve bulguların görül- yüksekliği görülür. Protrombin zamanı (PT), ak-
mesi nedeniyle bazen akut batın ile karışabilir. tive parsiyel tromboplastin zamanı (aPTT) uza-
Gastrointestinal kanama KKKA, Marburg ve mıştır. Fibrinojen düzeyi düşebilir, fi brin yıkım