Page 472 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı

113 VİRAL KANAMALI ATEŞLER

Bircan KAYAASLAN ÜNAL , Hürrem BODUR

Viral kanamalı ateşler (VKA) nonspesifi k Aerosol yoluyla bulaşma, Dang hariç VKA vi-
semptom ve bulgularla başlayan, kanama ve ate- rüslerinin ortak özelliklerindendir. VKA biyote-
şin eşlik ettiği akut bir hastalıktır. rörizm açısından A kategorisinde değerlendiri-
lirken, KKKA C kategorisinde sınıfl andırılmıştır.
Etiyoloji Marburg ve Ebola tüm kanamalı ateş virüsleri

içerisinde en ölümcül olanıdır, insanlara yarasa
Filoviridae, Arenaviridae, Bunyaviridae ve
salgıları ve tükürüğü ile bulaşır. Arenavirüsler
Flaviviridae olmak üzere dört taksonomik aileye
ve hantavirüsler kemiricilerde kronik asempto-
ait 25’den fazla virüs hastalığa neden olur. Hepsi
matik enfeksiyona yaparak doğada varlıklarını
küçük genoma sahip tek sarmallı RNA virüsü-
dür. Filoviridae ailesinden Ebola ve Marburg, sürdürürler. Kemirici idrarının aerosol yoluyla
alınması veya mükoz membranlara direk teması
Arenaviridae ailesinden Eski Dünya (Lassa,
ile bulaşır. Rift Vadisi ateşi ve Sarı hummanın
Lujo) ve Yeni Dünya virüsleri (Junin, Macupo,
vektörü sivrisinektir. Kyasanur, KKKA ve Omsk
Guanarito, Sabiá, Chapara), Bunyaviridae aile-
kanamalı ateşi kemiriciler, tavşanlar ve kirpiler
sinden Eski Dünya Hantavirüsleri (Hantaan, Se-
oul, Puumala, Dobrava, Belgrade) ve Yeni Dün- gibi küçük memelilerde varlığını sürdürür ve
kenelerle yayılır. İnsanlara bulaş kene tutunma-
ya Hantavirüsleri (Sin nombre, Andes, Laguna
sı veya rezervuar hayvanların kontamine kan ve
negra) ile Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA)
çıkartılarına maruziyet sonucudur.
virüsüdür Flaviviridae ailesinden Sarıhumma,
Kırım Kongo Kanamalı Ateşi, dünyada en
Dang, Kyasanur orman hastalığı, Omsk kana-
yaygın VKA’dır. Afrika, Doğu Avrupa, Orta
malı ateşi virüsü VKA’ya neden olan virüslerdir.
Doğu ve Orta Asya hastalığın görüldüğü böl-
Ülkemizde KKKA ve hantavirüs enfeksiyonları gelerdir. KKKA Türkiye’de ilk kez 2002 yılında
görülmektedir. Ege Bölgesinde 1930’dan önce
Tokat ve çevresinde başlayan salgın ile dikkati
doğanlarda Dang ateşine ait nötralizan antikor-
çekmiştir. Doğu ve Orta Karadeniz’in güneyi ile
ların bulunduğu gösterilmiştir.
İç Anadolu ve Doğu Anadolu’nun kuzey bölge-
Epidemiyoloji lerinde yaygındır. Ülkemizdeki olguların %90’ı
kırsal alanda yaşayan çiftçilerdir ve hastaların
Dang hariç viral kanamalı ateşler zoonotik %70’inde kene ile temas öyküsü mevcuttur. Sağ-
hastalıklardır ve rezervuarı memelilerdir. İnsan- lık çalışanları KKKA’dan etkilenen ikinci grup-
lara rezervuar ile direk temas sonucu, fl avivirüs- tur.
ler ve bunyavirüslerin çoğunda ise kene ve sivri- KKKA virüsü Bunyaviridae ailesinden Nairo-
sinekler aracılığı ile bulaşır. VKA tüm dünyada virus türünden bir RNA virüsüdür. Sekiz fark-
görülebilmesine rağmen bir kanamalı ateş virüsü- lı genetik grubu bulunmaktadır. Türkiye’den
nün endemik bölgesi, onun doğal rezervuarı veya izole edilen KKKA virüs izolatları fi logenetik
vektörünün yaşam alanı ile sınırlanmaktadır. olarak Güneydoğu Rusya ve Kosova suşları ile

452