Page 471 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı

Veba 451

kas ağrıları kliniğe eşlik eder. Önce tek daha son- Tablo 112.1. Veba tedavisi.
ra iki lobuda tutan bronkopnömoni gelişir. Hasta TEDAVİ (Hastanın durumu düzelene kadar
bir günde septik şok ve solunum yetmezliğinden HASTA devam edilmelidir)
kaybedilir. Erişkin İlk tercih:
Streptomisin 12 saatte bir, 1 gr İM veya
Tanı Gentamisin 5 mg/kg günde bir kez İM/İV veya
2 mg/kg yükleme dozunu takiben 1.7 mg/kg
Mortalite genelde geç tanı konulması ve teda- İM/İV günde 3 kez
vinin geç başlamış olması ile ilişkilidir. Endemik Alternatif tedavi:
bölgede yaşayan veya buralara seyahat edenlerde Doksisiklin PO ilk gün 12 saatte bir iki kez 200
ani başlangıçlı ateş vebayı akla getirmelidir. Löko- mg yükleme dozunu takiben günde iki kez
100 mg PO veya
sitoz bazen görülür. Yirmibin’in üzerine hatta 100 Siprofloksasin 400 mg İV günde iki kez veya
binlere kadar çıkabilir. Periferik yaymada lökosit- Kloramfenikol 25 mg/kg İV günde 4 kez
lerde vakualizasyon ve toksik granülasyon tespit Çocuk İlk tercih:
edilir. DIC’e bağlı trombositopeni, aminotrans- Streptomisin 15 mg/kg İM günde 2 kez (mak-
feraz ve bilirubin artışı görülür. Hipovolemiye simum doz günlük 2 gr) veya
bağlı renal fonksiyon testleri bozulur. Pnömonik Gentamisin 2.5 mg/kg İM/İV günde 3 kez
Alternatif tedavi:
tip veba varsa radyolojik bulgulara rastlanır. Ke- Siprofloksasin 15 mg/kg İV günde 2 kez veya
sin tanı etkenin izolasyonu (Mc Conkey, kanlı ve Kloramfenikol 25 mg/kg İV günde 4 kez
CIN agar) ile konur. Aspiratın boyanması ile et- Hamile İlk tercih:
ken aranabilir. Pasif hemaglütinasyon testinde 2-4 Gentamisin 5 mg/kg İM/İV günde 1 kez veya
hafta içerisinde F1 kapsül antijenine karşı oluşan 2 mg/kg yükleme dozunu takiben 1.7 mg/kg
antikor titrelerinde dört kat artış tespit edilmesi İM/İV günde 3 kez
tanıyı destekler. Tanıda ELISA ve PCR yöntemle- Alternative tedavi:
Siprofloksasin 400 mg İV günde 2 kez
rinden de yararlanılabilinir. Salgın araştırmasında
PFGE ve RFLP yöntemlerinden yararlanılır. Son Endemik bölgeye gidenlerede profi laksi uygulan-
zamanlarda endemik bölgelerde kullanılmak üze- malıdır. Ölü hayvanlar ve kemirgenlerden uzak
re geliştirilmiş immüno kromatografi k yönteme durması önerilir. Hastanede yatan şüphelilere
dayalı hızlı tanı testleri de mevcuttur. solunum izolasyonu uygulanmalı ve bu önlemle-
re tedavi başladıktan 48 saat sonrasına ve kültür
Komplikasyonlar negatifleşene kadar devam edilmelidir.

Bubolar çok büyükse şişlik kalabilir. İskemik
nekroza bağlı parmak ampütasyonları gerçekle- Tablo 112.2. Temas sonrası profilaksi.
şebilir. MARUZİYET SONRASI Profilaksi (on gün verilmelidir)
Erişkin İlk tercih:
Tedavi Doksisiklin 100 mg PO günde 2 kez veya
Siprofloksasin 500 mg PO günde 2 kez
Komplike olmamış veba uygun tedaviye 2-5
Alternatif tedavi:
gün içinde hızla cevap vererek düzelir. Veba
Kloramfenikol 25 mg/kg PO günde 4 kez
tedavisinde kullanılan ilaçlar ve dozları tabloda Çocuk İlk tercih:
özetlenmiştir (Tablo 112.1). Doksisiklin ≥45 kg ise erişkin dozu, <45 kg

ise 2.2 mg/kg PO günde 2 kez veya
Korunma ve Kontrol Siprofloksasin 20 mg/kg İV günde 2 kez
Alternatif tedavi:
Etkin ve ticari olarak kullanılan bir aşısı yoktur. Kloramfenikol 25 mg/kg İV günde 4 kez
Hastayla son yedi gün içinde yakın teması olan Hamile Alternatif tedavi:
kişilere kemoprofilaksi uygulanır (Tablo 112.2). Doksisiklin 100 mg PO günde 2 kez veya

Laboratuvar kazası veya biyolojik saldırı sonrası Siprofloksasin 500 mg PO günde 2 kez
aerosolize bakteri inhale edenler yedi gün göze- Alternatif tedavi:
Kloramfenikol 25 mg/kg PO günde 4 kez
tim altına alınmalı ve profi laksi uygulanmalıdır.