Page 436 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı
P. 436

416  Enfeksiyon Hastalıkları


                                                            kar. Kum sinekleri kan emme sırasında amasti-
                                                            got içeren makrofajları alırlar ve ince bağırsakla-
                                                            rında amastigotlar promastigota dönüşüp çoğa-
                                                            lır ve sineğin hortumuna gelirler.
                                                               Klinik

                                                               Viseral Layşmanyaz

                                                               İnkübasyon süresi 10 gün ile 34 ay arasında
                                                            değişmekle birlikte ortalama 3-8 aydır. Ülke-
                                                            mizde daha çok 2-6 yaş arası çocuklarda görü-
                                                            lür, erişkinlerde nadirdir. İnsanlar asemptomatik
            Şekil 102.2.  Promastigotlar (boyalı preparat)  olarak uzun süre taşıyıcı olabilir. Klinik bulgular
                                                            farklı coğrafi bölgelerde genellikle benzer özellik-

           ken olduğu bir hastalık olup tropikal ve subtro-
                                                            ler göstermekte olup hastalık ateş, hepatospleno-
           pikal bölgelerde görülmektedir. VL, Ege ve Ak-
                                                            megali, kilo kaybı ve pansitopeni ile karakterize-
           deniz Bölgesinde endemik, diğer bölgelerimizde
                                                            dir. Klinik bulgular konağın organizmaya verdiği
           daha çok sporadik olarak görülmektedir.
                                                            cevaba bağlı olarak değişmektedir. En sık klinik
              Türkiye’de    etken   sıklıkla  Leishmania
                                                            bulgu vermeyen ancak serolojik yöntemlerle sap-
           infantum’dur ancak vektör tatarcığın türü (Phe-
                                                            tanan subklinik tablolar şeklinde görülmektedir.
           lobotomus papatasi ?) bilinmemektedir. Rezer-
                                                            Akut, subakut ve kronik Layşmanyaz olmak üze-
           vuar bölgeden bölgeye değişmekle birlikte genel
                                                            re 3 farklı klinik formda karşımıza çıkmaktadır.
           olarak köpekler, tilkiler ve çakallardır.
                                                            Akut Layşmanyaz sıtma nöbetlerine benzer şe-
              Layşmanyaz Avrupa, Asya ve Afrika’da Phle-
                                                            kilde yüksek ateş ve titreme ile şiddetli bir tablo
           botomus, Amerika’da ise  Lutzomyia cinsi dişi
                                                            ile karakterizedir. Karaciğer ve dalak yumuşaktır
           kum sineklerinin ısırmasıyla bulaşır.
                                                            (Şekil 102.3). Karaciğer enzimlerinde yükselme
              Phlebotomus’ların yaşaması için nemli ortam
                                                            ve ikter kötü prognoz göstergesidir. Hastalık iler-
           gerekmektedir. Dişi kum sinekleri kan emme
                                                            ledikçe cilt gri bir görünüm alır. Bu renk değişik-
           esnasında enfektif olan promastigotları deriye
                                                            liğine “Hintçe Kala-Azar” denmiştir. Cilt altı, diş-
           enjekte eder (Şekil 102.2). Promastigotlar mak-
                                                            eti ve gastrointestinal kanamalar görülebilir. İleri
           rofajlar tarafından fagosite edilir ve amastigota
                                                            safhada pansitopeni gelişir. Hasta aylar içerisinde
           dönüşür. Amastigotlar hücre içinde çoğalır ve
                                                            kaybedilebilir. Subakut form ise daha selim seyirli
           Leishmania türüne bağlı olarak çeşitli dokuları
                                                            olup en sık rastlanan klinik formdur. Karaciğer ve
           etkilerler. Sonrasında klinik bulgular ortaya çı-


















                 Şekil 102.3.  Kalazarlı hastada dalak büyüklüğü (Hasta Adana Yumurtalık çevresinde yaşıyor).
   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441