Page 40 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı

20 Enfeksiyon Hastalıkları

lazmoz gibi enfeksiyon hastalıklarında makül, milimetreden küçük olanlarına peteşi, daha bü-
papül yada makülopapül şeklinde döküntüler yüklerine ise ekimoz adı verilir. Difüz peteşiyal
görülmektedir. lezyonlar acil olarak araştırılmalıdır. Kritik has-
Eritema enfeksiyozum (beşinci hastalık): talarda, bu lezyonlar çok kez simetrik gangren-
Etkeni Human parvovirüs B19’dur. Yanakta sı- ler (purpura fulminans), tüketim koagülopatisi
cak, eritematöz hassas olmayan tokat atılmış ve şok ile ilişkilidir. En sık Neisseria meningitidis,
görüntüde raş ile başlar. Eş zamanlı olarak üst riketsiya enfeksiyonu, stafi lokok enfeksiyonu,
ekstremitede, morbiliform, birleşik dantel veya Coxsackie A9, Echovirüs 9, EBV, CMV, atipik kı-
anüler görünümlü döküntü eklenebilir. zamık, viral hemorajik hastalık virüslerini içerir.
Eritema marjinatum: Romatizmal ateşte Koplik lekeleri: Kızamık için tanısal özelliğe
eritema marjinatum olarak bilinen anüler, gezi- sahiptir, yanak müközasında eritematöz zemin-
ci, eritematöz lezyonlar tanımlanabilir. de molar dişlere bitişik 1-3 mm ince, beyaz veya
Rose spot (gül lekesi): Tipik olarak tifonun mavi-gri beneklerdir.
rose spotu soluk pembe, oval veya dairesel, tam Çilek dil: Kawasaki hastalığı, kızıl, TSS olası-
olarak solabilen, çok az sayıda, orta büyüklükte lığını teyit eder.
(0.5-1 cm ye yakın), ve genel olarak abdomen ve Damakta peteşi: Kızıl, bazı vaskülitler ve
göğüste görünen maküllerdir. Paratifonun rose tombositopenilerde sıktır. Enfeksiyöz mono-
spotu ise tipik olarak daha küçük ve daha çok sa- nükleozda yumuşak ve sert damağın her ikisin-
yıdadır. de de peteşi sıktır.
Eritem: Deri damarlarındaki genişlemeler-
den ileri gelen ve basmakla kaybolan geniş alan- Fizik Muayene
lardaki deri kızarıklığıdır. Difüz eritem, özellik- Gözler, konjonktival kanama, sarılık ve soluk-
lede soyulma varsa, kızıl, toksik şok sendromu, luk açısından değerlendirilmelidir.
mukokütanöz lenf nodu sendromu (Kawasaki Ateş ile birlikte sarılık varlığı, kolesistit, he-

hastalığı), stafilokokkal haşlanmış deri sendro- patik apseler (piyojenik, amip), kolanjit, pankre-
mu (SSSS), toksik epidermal nekrolizin düşü- atit, sıtma, kanser (hepatik, pankreatik, biliyer
nülmesine yol açmalıdır. sistem ve metastaz), viral hepatitler, mononük-
Vezikül ve bül: Deriden kabarık, 1 cm’den leoz, sepsis, leptospiroz, sarı humma, Dang ate-
küçük, epidermiste gelişen ve içi saydam sıvı ile şi, tekrarlayan ateş, KKKA gibi hastalıklar düşü-
dolu torbacıklardır. Bül ise deriden kabarık, 1 nülmelidir.
cm’den büyük, epidermiste gelişen ve içi saydam Üst solunum yolları olarak tonsil, farenks,
bir sıvı ile dolu torbacıklardır. oral kavite, sinüsler ve kulak dikkatli olarak mu-
Vezikülobüllöz döküntüler: Çoğu immü- ayene edilmelidir. Tonsillit, sinüzit, otitis media
nojenik kökenli, çok azı ise sistemik enfeksiyon- açısından değerlendirilmelidir.
lar ile ilişkilidir. Vezikül ve bül şeklinde döküntü- Otoskopik muayenede timpanik membran-
ler için Su Çiçeği, Çiçek, Zona, Herpes simpleks da eritem veya hava-sıvı seviyeleri otitis me-
enfeksiyonu, Echovirüs, Coxsachievirüs (Cox- diayı düşündürmelidir. Timpanik zar üzerinde
sachievirüs A16, el ayak ağız sendromu etkeni) bül gözlenmesi Mycoplasma enfeksiyonları için
örnek verilebilir. tipik bir bulgudur. Eritem, epitelyal debris ve
Püstül: Veziküle benzer sekil ve büyüklükte, eksüda ile birlikte aurikula boyunca ağrı göz-
içinde saydam sıvı yerine cerahat bulunan lez- lenmesi, otitis eksterna için karakteristik iken,
yonlardır. Püstül için streptokok enfeksiyonu, mastoid proçesin palpasyonunda hassasiyet
stafi lokok enfeksiyonu, Pseudomonas enfeksi- gözlenmesi mastoidite işaret eder.
yonu, şarbon, meningokoksemi ve gonokoksemi Diş ve ağız hijyeni kötü ise jinjival enfeksi-
örnek verilebilir. yonlar, periodontal apseler ve pnömoniler akla
Purpura ve ekimoz: Basmakla kaybolma- gelmelidir. Tek taraflı tonsiller şişme ile birlik-

yan, deriden kabarıklık yapmayan, hemoglo- te tek taraflı yumuşak damak ödemi, eritem

bülin veya eritrositlerin damar dışına çıkısına ve uvulada deviasyon peritonsiller apseyi akla
bağlı olarak meydana gelen döküntülerdir. Üç