Page 288 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı

268 Enfeksiyon Hastalıkları

Tablo 65.2. British Medical Research Council’in Modifiye Edilmiş nın %5’inde görülür. Hastalarda sırt ağrısı, kas

Evreleme Kriterleri. zayıflığı, paralizi görülebilir.
Evreler Klinik Özellikler Tüberküloz osteomiyelit kemik eklem tüber-
Evre 1 Şuur açık, nörolojik defisit yok, özgül olmayan külozlarının %5’ini oluşturur. En sık femur, tibia,
bulgular ve semptomlar var el ve ayak kemiklerinde görülür. Uzun kemikler-
Evre 2 * GKS değeri:10-14 arasında iken fokal nörolojik de tipik olarak metafiz etkilenir. El ve ayaklarda

defisit var ya da yok
Veya kısa tübüler kemiklerin tüberkülozu, tüberküloz
GKS değeri:15 iken fokal nörolojik defisit var daktilit olarak isimlendirilir. Tüberkülozun bu
Evre 3 GKS değeri:10’un altında ve beraberinde fokal şekli daha çok çocuklarda görülür, 5 yaşından
nörolojik defisit var veya yok
sonra azalmaya başlar. Falanks, metakarp ve
*GKS: Glasgow Koma Skalası değeri 3-15 arasında değişir. En kötü değer 3,
en iyi değer 15’dir. Üç faktöre göre değerlendirilir. metatarslarda orta veya ileri derecede periost
Göz hareketleri: (1=gözlerini açmıyor, 2=ağrılı uyaranla açıyor, 3=sözlü uya- reaksiyonu görülür.
ranla açıyor 4=kendiliğinden gözlerini açıyor)
Konuşma: (1=konuşamıyor, 2=yarım sesler, 3=yarım kelimeler, 4=konfüze, Eklem tüberkülozu monoartiküler özellikte-
5=oryante) dir. En sık kalça ve diz eklemi gibi büyük ve yük
Motor aktivite: (1=motor cevap yok, 2=ağrılı uyaranla ekstansiyon, 3=ağ-
rılı uyaranla fleksiyon, 4=ağrılı uyarandan kaçış, 5=ağrıyı lokalize etme, taşıyan eklemler etkilenir. Eklem lezyonlarının
6=emirlere itaat) çoğu sinoviyal dokunun primer hastalığı ile or-
Nörolojik tutulumlar: Ense sertliği, paraparezi,hemiparezi, papil ödemi, kranial
sinir tutulumu, stupor. taya çıkar.
Hastalarda en sık uzun süren kemik eklem ağ-
labilir. Tedavide tüm hastalara dörtlü tedavi rısı yakınması bulunur. Etkilenen eklemde şişlik,
başlanması ve toplam 9-12 ay tedavi (2 ay H, hareket kısıtlanması olabilir. Sistemik semptom-
R, Z, E ve takiben 7-9 ay HR) uygulanması öne- lar sık görülmez. Vertebra tüberkülozunda tanı-
rilmektedir. HIV pozitif olmayan bütün TBM da gecikme olursa omurilik basısı ve paraplejiyi
olgularında yaş ve hastalığın ciddiyeti ne olursa içeren irreversibl nörolojik sekellere yol açabilir.
olsun deksametazon kullanılmalıdır. Genel ka- Tanıda eklem sıvısı, kemik ya da sinoviyum
bul gören yaklaşım prednizolon 1 mg/kg/gün biyopsisi ile elde edilen materyalden yayma po-
dozunda başlanması ve hasta stabilize olduktan zitifliği ve/veya kültür pozitifliği ya da granülo-

ve şuuru tamamen açıldıktan sonra azaltılarak matöz iltihabın saptanması ile tanı doğrulanır.
kesilebilir. Eklem sıvısının direkt incelemesinde yayma po-
zitiflik oranı %20-25’tir. M.tuberculosis %60-80

Kemik-Eklem Tüberkülozu oranında izole edilebilir.
Osteoartiküler tüberküloz, akciğer ya da ak- Tedavide tüm hastalara dörtlü tedavi başlan-
ciğer dışı bir odaktan kas ve iskelet sistemine ması ve toplam 6-9 ay tedavi (2 ay H, R, Z, E ve
yayılım ile oluşur. En sık vertebrada tutulum ol- takiben 4-7 ay HR) uygulanması önerilmektedir.
makla birlikte septik artrit, osteomi yelit, daktilit Vertebra tüberkülozunda büyük apse, aşırı ki-
multifokal kistik hastalık görünen diğer şekil- foz, nörolojik sekel, vertebrada instabilite varsa
leridir. Erişkinlerde tüberküloz spondilit en sık cerrahi debridman ve stabilizasyon gerekebilir.
alt torakal ve üst lumbal vertebralarda görülür.
Psoas kası apsesi tüberküloz spondilit olguları- Gastrointestinal Tüberküloz
Gastrointestinal (GİS) tüberkülozda en sık
tutulum yeri terminal ileum ve çekumdur (%75).
Tablo 65.3. Tüberküloz Menenjit Olgularında BOS Özellikleri.
Ağızdan anüse kadar herhangi bir bölge tutula-
BOS Özellikleri Normal Tüberküloz menenjit
bilmekle birlikte terminal ileum proksimalinde
Hücre sayımı (mm ’de) 1-3 50-100 tüberküloza nadir rastlanır.
3
Lenfosit %90 lenfosit,%10 nötrofil
Protein mg/dl 30-45 200 (20-1000) GİS tüberkülozunda hastalığın bulaş yolları;
Glukoz, mg/dl 45-85 <45 yayma pozitif ve kaviter lezyonlu olguların en-
BOS/kan Glukoz oranı >0.5 <0.5 fekte balgamın yutulmasıyla direkt mukozal pe-
Yoğunlaştırılmış örnekten Yok <%10 (ARB) netrasyon, hematojen yol ve komşu organlardan
yaymada bakteri aranması
Kültür Negatif %25-70 direkt yayılım ile gerçekleşmektedir.