Page 263 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı
P. 263

58




                           BAKTERİYEL PNÖMONİLER




                                                                  Esragül AKINCI








              Pnömoni akciğer parenkiminin enfl amasyo-      moniae gibi kapsüllü bakterilerin klerensinde
           nudur. Trakea ve bronşları kapsamaz. Enfek-      spesifik immünglobülinler önemli yer tutar.
           siyon dışında başka nedenlerle de (eozinofi lik   Bu savunma mekanizmalarını aşabilen mikro-
           pnömoni gibi) ortaya çıkabilir. Toplumda ya      organizmalar akciğerde yerleşerek pnömoniye
           da sağlık hizmeti verilen kurumlarda kazanılan   neden olurlar.
           pnömoni olmak üzere iki gruba ayrılır.
                                                               Risk Faktörleri

              Toplumda Kazanılan Pnömoniler                    Sigara kullanımı, kronik obstrüktif akciğer
                                                            hastalığı, diyabet, malignite, kalp yetmezliği, nö-
              Toplumda günlük yaşam sırasında gelişen       rolojik hastalıklar, narkotik ve alkol kullanımı,
           pnömonilerdir.                                   kronik karaciğer hastalığı gibi komorbid faktör-
                                                            ler pnömoni riskini artırmaktadır.
              Patogenez
                                                               Etkenler
              En önemli mekanizma orofarenjeal sekres-
           yonların aspirasyonudur. Uyku sırasında mik-        S. pneumoniae en sık pnömoniye neden olan
           roaspirasyon veya bilinç değişikliği, öksürük    bakteridir. Pnömoni etkeni olan diğer bakteriler
           ve yutma reflekslerinde azalma gibi patolojik    Haemophilus influenza, Chlamydia pneumoni-

           durumlarda meydana gelen gross aspirasyon        ae, Mycoplasma pneumoniae, L. pneumophila,
           sonucunda orofarinkste kolonize olan patojen     Staphylococcus aureus ve enterik gram-negatif
           mikroorganizmalar (Streptococcus pneumoni-       basillerdir. Bazı faktörlerin varlığında belli bak-
           ae  gibi) akciğerlere ulaşarak enfeksiyona ne-   terilere karşı risk artar. Bakım-evinde yaşayanlar,
           den olurlar. İkinci önemli mekanizma, mikro-
                                                            yakın zamanda geniş spektrumlu antibiyotik kul-
           organizma içeren damlacıkların inhalasyonu-
                                                            lananlar veya alkoliklerde enterik gram-negatif
           dur.  Mycobacterium tuberculosis, Legionella
                                                            bakteriler; yapısal akciğer hastalığı olanlar, ste-
           pneumophila, Yersinia pestis gibi bakteriler ve
                                                            roid kullananlar veya malnütrisyonu olanlarda
           bazı virüsler bu şekilde bulaşır. Daha seyrek
                                                            Pseudomonas aeruginosa; periodontal hastalığı,
           olarak bakteriyemi gelişen hastalarda kan yolu
                                                            orofarenjeal aspirasyonu veya İV ilaç bağımlılı-
           ile patojen akciğerlere ulaşarak enfeksiyona
           neden olur.  Staphylococcus aureus ve gram-      ğı olanlarda anaerop bakteriler; kronik akciğer
           negatif bakteri pnömonileri genellikle bu şe-    hastalığı olanlarda S. pneumoniae, H. infl uenza
           kilde oluşur. Alveollere ulaşan küçük partikül-  ve Moraxella catarrhalis;  yakın zamanda ko-
           ler alveolar makrofajları aktive ederek potent   naklamalı seyahat veya steroid kullanım öyküsü
           sitokin ve kemokinlerin salınmasına ve nötro-    olanlarda  L. pneumophila; grip geçirenlerde  S.
           fillerin toplanmasına neden olurlar.  S. pneu-   aureus riski artar.

                                                                                                        243
   258   259   260   261   262   263   264   265   266   267   268