Page 235 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı

51

LÖKOSİTOZ VE LÖKOPENİSİ

OLAN HASTAYA YAKLAŞIM

Selma TOSUN

Normal bir erişkinde lökosit sayısı 4.400- 8. İlaçlar: bu konuda en çok bilinen ilaç korti-
10.000 hücre/L arasındadır; lökosit sayısının kosteroidlerdir. Ayrıca beta agonistler ve lit-
4.000/ml’den az olması lökopeni, 10.000’den faz- yum, bazı psikiyatrik ilaçlar da nötrofi liye yol
la olması lökositoz olarak adlandırılır. Birçok et- açabilir.
ken insan organizmasında nötrofil sayısında de- 9. Sitokinler (G-CSF, GM-CSF)

ğişiklikler yapabilmektedir. Nötrofi ller %65-70, 10. Hematolojik hastalıklar (lösemi, myeloproli-
lenfositler %20-25 oranlarıyla kandaki lökositler feratif–myelodisplastik hastalık)
içinde en fazla yer tutan hücrelerdir. Nötrofi l 11. Metabolik durumlar (üremi, ketoasidoz)
granülositlerin sayısında görülen artış nötrofi li, 12. Sigara içme: Kronik sigara içicilerde sigarayı
azalma nötropeni olarak adlandırılır. bıraktıktan beş yıl sonra bile %25-50 oranın-
da lökositoz ve nötrofi li olabilir.
Nötrofili Nedenleri 13. Hematoloji dışı maligniteler: bazı tümörler

(akciğer, böbrek, mesane vb) G-CSF salgıla-

1. Artmış nötrofil yapımıyla seyreden hastalık-

lar: Herediter nötrofili, kronik idiopatik nöt- yarak ektopik bir hemopoetik organmış gibi

rofili, aspleni-splenektomi, diğer genetik-ai- çalışabilir. Bazı tümörler de (mide, meme
lesel nedenler vb) kemik veya kemik iliğine metastaz ya-
pıp lökoeritroblastik reaksiyona yol açabilir
2. Egzersiz, stres: Egzersiz sırasında dk.’lar için-
ve bu durum sola kaymayla birlikte lökosi-
de, cerrahi veya stres durumlarında, epinefrin
toz, trombositoz ve kırmızı kan hücrelerinin
enjeksiyonundan sonra dolaşımdaki nötrofi l-
ler artabilir. Bu durumun damar duvarındaki anormalliklerini içerir.
marginating nötrofiller üzerine katekolamin- 14. Epileptik nöbet sonrası sıklıkla geçici nötro-

lerin etkisine bağlı olabileceği düşünülmekte- fi li olabilir.
dir. Lenfositoz Yapan Nedenler

3. Enflamasyon, enfeksiyonlar (pnömokok, sta-
filokok, klostridyum türleri, Herpes simpleks, 1. Enfeksiyonlar

varisella enfeksiyonları, yaygın tüberküloz, vb. Viral (EBV, CMV, Hepatit virüsleri, Rubella,
4. Yanık, cerrahi (post operatif dönemde nötro- HIV, Herpes simpleks Tip 2, Adenovirüs,
fili olabilir, cerrahiden sonra yaklaşık üç saat Dengue fever virus, Varicella zoster, HHV-6

içinde nötrofil sayısı iki katına çıkabilir) ve 8
5. Travma, post antibiyotik etki, yakın bir za- Bakteriyel (Boğmaca, Bartonelloz, Tbc, Sifi -
manda aşılanma veya yılan ısırığı lis, Riketsiyoz, Babeziyoz)
6. Doku nekrozu (miyokardiyal-pulmoner-re- Paraziter (Toxoplasma gondii)
nal infarkt) 2. Hipersensitivite reaksiyonları: Böcek sokma-

7. Kronik enflamatuvar hastalıklar (örneğin ları, serum hastalığı, ilaç aşırı duyarlılığı
vaskülit ) 3. Primer hematolojik hastalıklar (KLL, monok-
215