Page 228 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı
P. 228

208  Enfeksiyon Hastalıkları



            Tablo 48.3.  Hepatosplenomegalinin enfeksiyöz nedenleri.
            Bakteriyel              Viral                   Paraziter               Mantar
            Tifo                    Akut viral hepatitler   Sıtma                   Dissemine kandidiyaz
            Bruselloz               Kızamıkcık              Layşmanyaz enfeksiyonları   Histoplazmoz
            Kedi tırmığı hastalığı  Sitomegalovirüs enfeksiyonu   Fasiola enfeksiyonları
            Bakteriyel endokardit   Enfeksiyöz mononükleoz  Şistozomiyaz
            Dissemine tüberküloz    Kırım Kongo Kanamalı Ateşi  Filariyaz
            Piyojenik apse          HIV                     Toksoplazmoz
                                                            Tripanozomiyaz
              Klinik Özellikler                             hastalarda biliyer sistem tıkanıklığı düşünülerek

                                                            BT, Magnetik Resonans kolanjiyo pankreatog-
              Sağ üst kadranda karın ağrısı en sık yakın-

           madır. Bunun yanısıra sağ kadranda perküsyon-    rafi (MRCP) gibi ilave görüntüleme yöntemleri
                                                            kullanılırken, noduler karaciğer saptananlarda
           la hassasiyet, bulantı, kusma, batında şişkinlik,
                                                            siroz düşünülerek buna yönelik nedenler araş-
           ateş, sarılık ve koyu idrar rengi şikayetlerine ne-
                                                            tırılmalıdır. Karaciğerde veya dalakta apse, kist
           den olabilir. Hepatosplenomegalili hastaya yak-
                                                            veya kitle saptanmasında ilave görünüleme yön-
           laşımda, yaş, eşlik eden bulgular özellikle ateş,
                                                            temleri önerilir. Difüz hepatomegali, heteroje-
           ilaç ve alkol alışkanlığı, alt hastalıkları, seyahat
                                                            nite veya yağlı karaciğer saptanmışsa karaciğer
           öyküsü sorgulanmalıdır. Karaciğerin muayene      hastalıkları yanısıra sistemik ve infi ltratif hasta-
           sırasında sertliği, düzgün kenarlı olup olmaması,   lıklar (enfeksiyöz nedenler, amiloidoz, lenfoma,
           frank nodüllerinin testpiti ve hassas olması tanı-  sarkoidoz vb.) araştırılmalıdır. Belirgin hepato-
           da yardımcı muayene bulgularıdır. Palpasyonla    megalide siroz, venookluzif hastalıklar, karaci-
           hassasiyet sağ ve sol üst kadranlar karşılaştırı-
                                                            ğerin primer veya matastatik kanserleri, alkolik
           larak perküsyonla araştırılmalıdır. Karaciğerin
                                                            hepatit akla gelmelidir. İncelemelerle nedenin
           elle palpe edilebilmesi her zaman hepatomega-
                                                            ortaya konamadığı hastalarda tanı zor olabilir.
           liyi göstermeyebilir, ancak dalağın ele gelmesi
                                                            Gizli karaciğer hastalıkları veya otoimmün has-
           hemen daima patolojikdir. Sistemik hastalığın
                                                            talık rol oynayabilir. Sistemik bulgular varlığın-
           tedavisinden sonra dalağın normal boyuta dön-    da, malignite şüphesinde ve biyopsi alınabilecek
           mesi beklenir.                                   başka odağın olmaması durumunda splenek-
              Tanı                                          tomi düşünülebilirken, portal hipertansiyon ve
                                                            gizli karaciğer hastalıklarında ise bundan kaçı-

              Ultrasonografik inceleme ilk adımda yapıla-    nılmalıdır. Bunların söz konusu olmadığı tanı
           cak tetkikdir. Ultrason bulgularına göre tanıya   konamayan hastalar takibe alınarak dalağın kü-
           yönelik testler ve görüntüleme yöntemleri plan-  çülmesi beklenebilir.
           lanmalıdır. Biliyer sistemde dilatasyon saptanan
   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233