Page 186 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı
P. 186
166 Enfeksiyon Hastalıkları
Miyokardit bulunan romatoid faktörler yanlış IgM pozitif-
liklerine neden olabilir.
CMV’ye bağlı mononükleoz sırasında miyo-
kardit komplikasyonu nadir de olsa gelişebil- Önleme ve Tedavi Stratejileri
mektedir.
Transplantasyon hastalarında verici seronega-
Trombositopeni ve Hemolitik Anemi tif (D-), alıcı da seronegatif (R-) ise CMV enfeksi-
Konjenital CMV hastalığı olan çocuklarda yonu riski en düşüktür. D+/R- ise en fazla, D-/R+
genel olarak trombositopeni ve hemolitik anemi veya D+/R+ ise orta miktarda risk bulunmaktadır.
görülmektedir. Mononükleoz sendromunda ise Transplant hastalarında CMV hastalığını önle-
nadiren görülür. mek için antiviral profilaksi veya preemptif tedavi
uygulanmaktadır. Tüm riskli hastalara profi laksi
Deri Döküntüleri verilmesi universal profilaksi olarak isimlendiril-
mektedir. Hastada viral replikasyonun kanıtı ola-
CMV mononükleozu sırasında makülopa-
rak pp65 veya PCR (polimeraz zincir reaksiyonu)
püler ve rubelliform döküntüler görülebilir. Ge-
ile DNA pozitifliği saptandığında klinik bulgular
nellikle hafif seyreder. Bu döküntüler ampisilin
başlamadan tedavinin başlanması ise preemptif
kullanımından sonra da başlayabilir.
tedavidir.
Tanı Bulaşmayı azaltmak için, risk grubundaki
hastalara kan ve kan ürünü verilecekse ya sero-
Klinik bulgularla spesifik tanı koymak müm- negatif vericiden alınması ya da lökositten arın-
kün değildir. CMV enfeksiyonunun laboratu- dırılmış ürün verilmesi önerilmektedir.
var tanısı, idrar veya diğer vücut sıvılarında CMV enfeksiyonundan korunmak için aşı
virüsün üremesi, viral antijenler veya DNA’nın bulunmuş olmasına rağmen çalışmalar devam
gösterilmesi ile konulmaktadır. İdrar ve tük- etmektedir. Güncel kılavuzlarda intravenöz
rükten virüs izolasyonu akut enfeksiyonun ka- CMV immünglobülini pek önerilmemektedir.
nıtı olmamaktadır, çünkü akut enfeksiyondan Bazı veriler CMV pnömonisinde faydalı olduğu-
aylar veya yıllar sonra idrar ve tükrükte virüs nu gösterdiğinden, CMV hastalığında immüng-
salınımı devam etmektedir. Akut enfeksiyonun lobülin kullanımı hala tartışmalıdır.
daha iyi belirleyicisi viremi saptanmasıdır. İn-
san fibroblast kültürlerinde virüsün üretilmesi Antiviral İlaçlar
hem çok zahmetli hem de zaman alıcı olduğun- Gansiklovir, CMV’ye karşı asiklovirden daha
dan, monoklonal antikorların kullanıldığı “shell aktif olan bir guanozin analoğu antiviraldir.
vial” kültürleri hızlı ve daha kolay bir yöntem
Hücre içinde viral fosfotransferaz enzimi ile ak-
olarak benimsenmiştir. CMV’nin matriks pro-
tif olan gansiklovir trifosfata dönüşür. Gansik-
teini olan pp65 antijenine karşı monoklonal
lovir trifosfat ise, CMV’nin DNA polimerazını
antikorlar kullanılarak nötrofi llerdeki antjenler
selektif olarak inhibe etmektedir. İntravenöz
saptanabilmektedir. Daha duyarlı bir test ise,
gansiklovir profilakside günde 5 mg/kg dozda,
polimeraz zincir reaksiyonu ile DNA saptan- tedavide ise günde iki kez 5 mg/kg dozda kul-
masıdır. lanılmaktadır. Oral gansiklovir ise, ülkemizde
Farklı serolojik testlerle CMV’ye karşı artan bulunmamaktadır ve profilakside günde üç kez
antikorlar saptanabilmektedir. Ancak primer 1000 mg uygulanmaktadır.
enfeksiyondan sonra dört haftaya kadar antikor- Valgansiklovir, gansiklovirin valin esteridir ve
lar saptanmayabilir ve enfeksiyondan yıllar son- bir ön ilaçtır. Sadece oral olarak kullanılır. Oral
ra da antikorlar yüksek düzeyde olabilir. Bu yüz- olarak kullanılan valgansiklovirin %60’ı emil-
den tek antikor pozitifl iğinin enfeksiyonun akut mektedir. İnsan intestinal mukozasındaki valin
olduğunu belirlemede değeri yoktur. Yeni veya esteraz ile valin ayrılır ve gansiklovir kan dola-
akut enfeksiyon tanısında CMV IgM’in saptan- şımına geçer. Valgansiklovir 450 mg oral formu
ması bazen yararlı olabilir. Ancak, dolaşımda ülkemizde bulunmakta olup, profilaksi için gün-
