Page 159 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı
P. 159

İmmün Yetmezlikli Hastalarda Gelişen Enfeksiyonlar  139



            Tablo 33.2.  Nötropenik hastalarda sık izole edilen bakteriyel et-  Tablo 33.3.  Nötropenik hastanın değerlendirilmesi.
           kenler.
                                                             KLİNİK DEĞERLENDİRME
            Gram-pozitif patojenler
                                                             -   İmmün yetmezliğin tipi nedir?
            - Koagulaz negatif stafilokoklar (Metisiline dirençliler dahil)  -   Hastanın belirli bir enfeksiyona neden olabilecek bir organ
                                                                yetmezliği var mıdır?
            - Staphylococcus aureus (Metisiline dirençliler dahil)
                                                             -   Hasta daha önce herhangi bir patojene maruz kalmış mıdır?
            - Enterococcus spp. (Vankomisine dirençliler dahil)  (Suçiçeği geçiren komşu çocuğu ile temas vb.)
            - Viridans streptokoklar                         -   Hastanın hastanede ya da diğer sağlık kuruluşlarında tedavi
                                                                görme öyküsü var mıdır? Varsa ne zaman ?
            - Streptococcus pyogenes                         -   Hastanın daha önce geçirdiği enfeksiyonlar ve kolonizasyonlar
                                                                hangileridir?
            Gram-negatif patojenler
                                                             -   Şu anda ya da daha önce kullandığı antibiyotikler hangileridir?
            - E. coli
            - Klepsiella spp.
                                                            şen hastalarda ateş tıbbi bir acildir ve aksi ispat
            - Enterobacter spp.                             edilene kadar enfeksiyon olarak değerlendi-
            - Pseudomonas aeruginosa                        rilmesi gerekmektedir. Nötropenik hastalarda
            - Citrobacter spp.                              ateş ataklarının ancak %20-30’unda enfeksiyon
            - Acinetobacter spp.                            etkeni saptanabilir. Bakteriyemi ise hastaların
            - Stenotrophomonas maltophilia                  sadece %10-25’inde gözlenir. Bu bilgiler ışığında
                                                            ateşli nötropenik hastaya acil ampirik antibiyo-
           mortalite oranları % 90’larda iken, yıllar içinde   tik tedavisi başlanması kaçınılmazdır. Ancak bu
           uygun ve erken antibiyotik tedavisi başlanma-    hastalarda antibiyotik tedavisine karar verirken
           sı sonucu bu oran gram-negatif bakteriyemler     hastalardan alınacak bilgiler doğru ve etkin bir
           için %10’lara gram-pozitif bakteriyemiler için %   tedavi planı için gereklidir. Tablo 33.3’de bu has-
           6’lara inmiştir (2).                             talara sorulması gereken sorular özetlenmiş-
              Mukozit ise sitotoksik ilaçların mukozal ba-  tir. Bu sorulara alınacak yanıtlar özellikle etken
           riyerlerde oluşturduğu hasar nedeniyle orta-     mikroorganizma ve etkenin duyarlılık durumu
           ya çıkan, ya doğrudan gastrointestinal mukoza    ile ilgili bilgi verecektir. Örneğin alınan kemote-
           üzerinde gelişen enflamasyon ya da bu bölgede     ropötiğin etki mekanizmasına göre latent kalan

           oluşan hasar sonucunda bakteriyel veya fungal    enfeksiyonların aktive olup almadığı klinisyeni
           etkenlerin neden olduğu enfeksiyonlara bağ-      yönlendirecek bir bulgudur. Yine hastanın has-
           lı olarak gelişen, önemli bir tablodur. Yapılan   tanede yatış öyküsü ya da profi laktik antibiyotik
           çalışmalar mukozitin herhangi bir enfeksiyon     kullanım öyküsü dirençli bakteri veya mantar
           olmaksızın da ateşe neden olabildiğini göster-   enfeksiyonu olasılığını önceleyebilecektir.
           miştir. Ancak hastaların önemli bir bölümünde       Nötropenik hastalarda klinisyenin vermesi
           ateş konak bariyerlerdeki bozulma sonucu kana    gereken bir diğer karar da hastanın hastanede
           karışan kolonize bakteri veya mantarlara bağlı   yatma ihtiyacının olup olmamasıdır. Son yıllar-
           olarak gelişmektedir. Bu etkenlerden bir kısmı   da nötropenik hastalarda gelişen ateşin enfeksi-
           ise rutin kültür yöntemleri ile tanımlanamayan   yonların seyri açısından tüm hasta gruplarında
           patojenler olabilmektedir.                       aynı riski taşımadığı gözlenmiştir. Örneğin solid
                                                            tümörlerin tedavileri sırasında gelişen nötropeni
              Kemoterapiye Bağlı Gelişen Nötropenik         ile hematolojik hastaların tedavisi sırasında geli-
              Ateşli Hastaya Yaklaşım                       şen nötropeninin enfeksiyon üzerine etkisi fark-
                                                            lıdır. Bu risk hematolojik hastalarda daha yük-
              Hastanın Değerlendirilmesi                    sektir. Yine hastaların bazı verileri enfeksiyonun
                                                            ciddiyeti açısından klinisyene ipuçları vermek-
              Nötropenik hastada ateş oral vücut sıcaklı-
                                                            tedir. Hastaların hastanede yatmalarının yarar
           ğının bir kez 38,3˚C’yi geçmesi ya da bir saat-
           ten uzun bir süre 38˚C derece ve üstünde sebat   zarar değerlendirmesinin yapılarak karar veril-
                                                            mesi gerekmektedir. Örneğin hastanede yatmak
           etmesi olarak tanımlanır. Yukarıda belirtilen
                                                            hastanın parenteral tedavi alarak yakın takibini
           nedenlerle kemoterapi sonrası nötropeni geli-
   154   155   156   157   158   159   160   161   162   163   164