Page 150 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı

130 Enfeksiyon Hastalıkları

kullanılırken, daha önce PI kullanmış PI dene- mg/gün darunavir/ritonavir iken, tedavi dene-
yimli hastalarda günde iki doz ritonovirle güç- yimli hastalarda 2x600/100mg/gün darunavir/
lendirilme yapılması tercih edilmektedir. HIV ritonavir şeklindedir. Diğer PI göre daha kolay
RNA baskılama ve CD4 sayısında artma etkileri tolere edilmekte ve gastrointestinal yan etkiler
lopinavir-ritonovirle karşılaştırıldığı bir çalışma- ve hiperlipidemi görülebilmektedir.
da non-inferiyor olarak bulunmuştur. Yan etki
olarak ishal, hiperlipidemi ve döküntü olarak Tipranavir
belirtilmektedir.
Tedavi deneyimli ve HIV direnç saptanmış

Lopinavir/Ritonavir hastalarda kullanılması önerilen PI’dır. Yüksek
doz ritonavir ile güçlendirildiğinden daha fazla
Ritonovir ile birleştirilmiş tek PI’dır. Gün- oranda gastrointestinal ve hepatik yan etkiler
lük dozu 2x400/100 (lopinavir/ritonavir) veya gözlenebilmektedir. Ciddi karaciğer yetmez-
1x800/200mg şeklindedir. ART’de ilk basamakta liği tablosu veya intrakraniyel kanama yapa-
veya kurtarma tedavilerinde kullanılmaktadır. bilmektedir. Bu nedenle kan hastalığı olanlar
Gebelerde kullanma endikasyonu olan tek PI’dır. veya kanama riskini artıran ilaç kullananlarda
İyi bir viral süpresyon yapıcı etkisi ve CD4 sayı- tipranavir kullanılmamaktadır. Günlük dozu
sında yükseltici etkisi bulunmaktadır. 2x500/200mg tipranavir/ritonavir şeklindedir.

Böbrek yetmezliğinde ve hafif karaciğer yet-
Atazanavir mezliğnde doz ayarlamasına yapılmazken, orta
ve ileri derece karaciğer yetmezliği tablosunda
Atazanavir günde tek doz şeklinde yiyecek-
lerle beraber kullanılmaktadır. Ritonovir ile kullanılmaz.
güçlendirilmiş şekilde (300/100mg/gün) veya
güçlendirilmemiş (300mg/gün) şekilde kullanı-
labilmektedir. Ritonovir ile güçlendirildiğinde Hücre İçine Giriş İnhibitörleri
dozu azaltılmakta buna karşılık ilacın etkinliği
artmaktadır. Gelişmiş olan ülkelerde ART’de ilk HIV CD4+ hücresine girebilmesi için viral
basamak tedavisinde ve kurtarma tedavisinde env geni tarafından gp120 ve gp41 olmak üzere
önerilen bir ilaçtır. Diğer PI ile karşılaştırıldığın- iki glikoprotein sentezler. Bu proteinlerin virü-
da gastrointestinal yan etkileri ve hiperlipidemi sün hücre içerisine girmede çok önemli roller
yapıcı yan etkileri daha az oranda görülmekte- bulunmaktadır. Gp120 molekülü virüs ile CD4
dir. İndirekt hiperbilirubinemi yapabilmekte ve hücresinin ilk teması ve birleşmesini sağlar. Bu
bazen de sarılığa yol açmaktadır. Böbrek yet- birleşme sırasında CD4 hücresi üzerinde bulu-
mezlikli hastalarda kullanılabilmekte, orta de- nan CCR5 ve CXCR4 adı verilen iki koreseptö-
recede karaciğer yetmezliğinde doz azaltılması rün rolü büyüktür. Bu tanıma ve birleşmeden
gerekmektedir. sonar gp41 glikoproteinin uç kısmında bulunan
iki yapı şekil değiştirir ve CD4 hücresine sıkıca
Darunavir bağlanma ve ardından da virüsün hücre içerisi-
ne füzyonunu başlatır. Bu işlem sonrasında da
Darunavir’in mutlaka ritonavir ile güçlendi-
virüsün hücre içerisine girişi tamamlanır (Şekil
rilmiş şekilde kullanılması gerekmektedir. Daha
31.1).
önce tedavi almamış HIV pozitif hastaların te-
davisinde kullanılabileceği gibi aynı zamanda Enfuvirtid
diğer PI direnç kazanmış hastaların tedavisin-
de de kullanılabilmektedir. Hafif ve orta şiddet- Enfuvirtidin günümüzde sadece tedavi de-

teki böbrek veya karaciğer yetmezliğinde doz neyimli ve dirençli HIV enfeksiyonlarının teda-
ayarlamaya gereksinimi yokken, ileri derecede visinde önerilmektedir. Daha once tedavi baş-
karaciğer yetmezliği olan hastalarda kullanıl- lanmamış hastaların başlangıç rejiminde öne-
mazlar. Tedavi almamış hastalarda doz 800/100 rilmemektedir. Günlük dozu 2x90mg subkütan