Page 126 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı
P. 126

106  Enfeksiyon Hastalıkları


              Kolesterol düşürücü ilaçlar olan statinlerle     Karaciğerde glukuronil transferaz enzimi
           birlikte kullanımında ölümcül rabdomiyolizis     tarafından büyük oranda glukronide çevrilerek
           meydana gelebildiğinden bu ajanlarla birlikte    metabolize edilir ve %90’ı böbreklerden atılır.
           kullanılmamalıdır.                               Bunun sadece %10 kadarı aktif formdadır. Böb-
                                                            rek yetmezliğinde doz ayarlaması gerekmez, fa-
              Yan Etkiler                                   kat karaciğer yetmezliğinde gerekir.


              Bulantı, kusma, epigastrik ağrı en sık yan et-   Etki Spektrumu
           kilerdir. Döküntü, kaşıntı, baş dönmesi, bulanık
           görme, lökopeni daha nadirdir. IV kullanımda        Gram-pozitif ve negatif bakterilere, spiroket-
           trombofilebit, venospazm, ikter görülebilir.      lere, riketsiyalara, mikoplazma ve erlihyalara et-

                                                            kilidir. Ancak gram-negatif bakterilere etkinliği,
              Doz ve Uygulama Şekli                         gram-pozitiflerden daha iyidir. Anaerop bakte-

                                                            rilerin tamamına yakınına, Salmonella’lara, Esc-
              Oral formun uygulama dozu 50 kilogramın
           üstündeki bireylerde her sekiz saatte bir 500 mg,   herichia coli, Proteus, Klebsiella, enterobakter ve
           50 kg altındaki bireylerde ise 7 mg/kg dır.      Serratia suşlarının önemli bir kısmına, N. menin-
              Topikal kullanım için %2’lik pomad ve %1’lik   gitis, N. gonorrhoea, H. infl uenzae, S. pneumoniae,
           göz damlası vardır.                              Vibrio cholera ve riketsiyalara karşı etkilidir. Buna
                                                            karşın  Pseudomonas aeruginosa, asinetobakter
                                                            türleri ve  Burkholderia türleri (B. pseudomallei
                                                            hariç) ve nokardiyalar kloramfenikole dirençlidir.
              Kloramfenikol
                                                               Klinik Kullanımı
              Kloramfenikol bir çok gram-pozitif ve nega-
           tif mikroorganizma ve riketsiyalara etkili geniş    Geçmiş yıllarda tifo dahil salmonella enfek-
           spektrumlu bir antibiyotiktir.                   siyonlarının, çocuklardaki bakteriyel menenjit-
                                                            lerin ve beyin apselerinin tedavisinde, pelvik ve
              Etki Mekanizması ve Farmakolojik              karın içi enfeksiyonların tedavisinde yaygın ola-
              Özellikleri                                   rak kullanılmıştır. Ancak ciddi yan etkileri ne-
                                                            deniyle günümüzde yerini büyük oranda diğer
              Bakteri ribozomunun 50S alt birimine bağ-     antibiyotiklere bırakmıştır.
           lanarak peptidil transferaz enzimini bloke eder     Topikal olarak kloramfenikol içeren göz ve
           ve protein sentezini bozar. Ayrıca memeli mito-  kulak damlaları da bulunmaktadır. Göz enfeksi-
           kondrilerindeki 70S ribozomlara bağlanıp, bura-  yonlarında, penetrasyon kolaylığı ve geniş spekt-
           daki protein sentezini de inhibe ederek aplastik   rumu nedeniyle kullanılabilir, fakat klamidyal
           anemiye neden olabilir. Bakteriyostatik bir anti-  enfeksiyonlara etkisi sınırlıdır.
           biyotiktir. Ancak Haemophilus infl uenzae, Neis-     Tiamfenikol, kloramfenikolün kükürtlü tü-
           seria meningitidis, Streptococcus pneumonia ve   revi olup, kemik iliği üzerine toksik etkisi daha
           bazı bakteroides suşlarına karşı bakterisidal etki   azdır. Ancak etkinliği kloramfenikoldan daha
           gösterir. Makrolidler, klindamisin ve linkomisin   azdır.
           de ribozomun aynı alt birimine bağlandığından
           kloramfenikolle birlikte kullanılmaları antago-     Direnç
           nistik etki gösterir.
                                                               Bakteriyel direnç mekanizmaları: 1. Kloram-
              Oral alındıktan sonra ince bağırsaktan %100’e
                                                            fenikolü inaktive eden asetil koenzim A transfe-
           yakın absorbe olur. Lipofilik olduğundan santral

                                                            raz enziminin yapımı 2. Antibiyotiğin mikroor-
           sinir sistemi ve göz dahil tüm dokulara dağılımı
                                                            ganizma içine girişinin engellenmesi. 3. Bakteri
           iyidir. Kan- beyin bariyerini en iyi geçen antibi-
                                                            ribozomunda mutasyonel değişiklik.
           yotiklerden biridir. Kanda %30 oranında prote-
                                                               İlaç etkileşimleri: Karaciğer mikrozomal en-
           inlere bağlanır.
                                                            zimlerini ve sitokrom p450 kompleksini inhibe
   121   122   123   124   125   126   127   128   129   130   131