Page 79 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı
P. 79
Antibakteriyel İlaçların İn Vitro Duyarlılıkları 59
likle eritromisin kullanılacaksa lokal direnç ve- oranında E. faecium gelmektedir. Ancak son
rilerine göre hareket edilmelidir. Streptokoklar yıllarda vankomisin rezistan enterokokların
siprofloksasine az veya orta derecede duyarlıdır. (VRE) ortaya çıkması nedeniyle bu oran git-
Levofl oksasin, moksifl oksasin, gemifl oksasin ve tikçe düşmüş ve E. faecium izolatları ön plana
gatifloksasin gibi yeni kinolonlar ise streptokok- çıkmaya başlamıştır.
lara etkilidirler. Enterokoklarda -laktam antibiyotiklere ve
aminoglikozidlere 1980’li yıllarda direnç ortaya
3. Streptococcus pneumoniae çıkması üzerine vankomisin önemli bir seçenek
Pnömokoklar haline gelmiştir. VRE’ler ilk olarak 1988 yılında
bildirilmiştir. 1995 yılından sonra artık epidemi-
S. pneumoniae aslında tüm penisilinlere du- ler rapor edilmeye başlanmıştır. Ülkemizde ilk
yarlı olmakla birlikte son yıllarda artan direnç VRE 1998 yılında rapor edilmiştir. Enterokoklar-
oranları nedeniyle tedavide başarısızlıklar gö- da üçü daha sık olmak üzere altı tip glikopeptid
rülebilmektedir. Tetrasiklin, eritromisin ve klo- direnci ve bu dirençlere ait genler tanımlanmış-
ramfenikol gibi antibiyotiklere direncin yanında tır. VRE’lerin neden olduğu enfeksiyonlarda te-
daha önemlisi penisilin dirençli pnömokokların davi için linezolid ve daptomisin dışında pek bir
klinik örneklerden izole edilmesidir. Pnömokok- seçenek kalmamaktadır.
ların penisilin duyarlılığı için ‘Clinical and La- Aminoglikozidler enterokoklara düşük akti-
boratory Standards Institute’ (CLSI) tarafından viteleri nedeniyle tedavide tek başına kullanıl-
2008 yılında MİK değerleri tekrar tanımlanmış- mazlar. Orta düzeydeki bu intrinsik direnç ami-
tır. Beyin omurilik sıvısından (BOS) izole edi- noglikozidlerin hücre içine girişlerinin az olma-
len pnömokoklar için penisilin duyarlılık sınırı sından kaynaklanır. Edinsel direnç yüksek düzey
≤0,06 μg/ml iken, ≥0,12 μg/ml MİK değerleri di- aminoglikozid direncidir. Yüksek düzey direnç
rençli olarak kabul edilmiştir. Ülkemizde yapılan varlığında -laktam antibiyotiklerle sinerjistik
çalışmalarda BOS örneklerinden izole pnömo- etki görülmez.
koklarda direnç oranı % 6-% 34 olarak bulun-
muştur. Bu nedenle pnömokokkal menenjitin
ampirik tedavisinde penisilinler kullanılamazlar. Gram-negatif Bakteriler
Menenjit dışı enfeksiyon etkenlerinde duyar-
lılık sınırı ≤2 μg/ml, orta düzeyde direnç sınırı 4
μg/ml ve dirençlilik sınırı ≥8 μg/ml olarak belir- 1. Neisseriae meningitidis ve
lenmiştir. İlki ve ark.’nın çalışmasında, 2008 yı- Haemophilus influenzae
lında CLSI tarafından yapılan değişikliklere göre N. meningitidis antistafi lokokkal penisilinler
penisilin direnci % 3,5 olarak saptanmıştır. Orta dışındaki tüm penisilinlere duyarlıdır. H. infl u-
düzey penisilin direnci % 3,1, yüksek düzey pe- enzae ise doğal penisilinler ve antistafi lokokkal
nisilin direnci ise % 0,4’tür. Aynı çalışmada pnö- penisilinler dışındaki tüm parenteral penisilin-
mokoklar için eritromisin direnci %19 bulun- lere duyarlıdır ancak, H. infl uenzae -laktamaz
muştur. Penisilin ve türevleri halen pnömokok- üretmesi nedeniyle penisilin türevlerine dirençli
kal pnömoni tedavisinde en uygun ajanlardır. olabilir. Ülkemizde 2010 yılında yayınlanmış bir
4. Enterokoklar çalışmaya göre H. infl uenzae’deki -laktamaz
üretimi oranı %3,3 olarak saptanmıştır. An-
Penisilin G, aminopenisilinler, glikopeptid- cak 2003 yılında 1,6 olan bu oran 2006 yılında
ler (enterokoklara karşı bakterisidal etki elde % 4’e yükselmiştir. Bu nedenle antibiyotik direnç
etmek için gentamisin veya streptomisin gibi oranlarının yakın takip edilmesi önemlidir.
bir aminoglikozid ile kombine edilmelidir), li- H. infl uenzae ve N. meningitidis bir çok se-
nezolid, daptomisin enterokoklara etkilidir. falosporine, karbapenemlere ve kinolonlara da
Klinik örneklerden en sık izole edilen tür % 80- duyarlıdır. N. meningitidis aminoglikozidlere di-
90 oranıyla E. faecalis’tir. İkinci sıklıkla %5-10 rençli iken H. infl uenzae duyarlıdır.

