Page 487 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı
P. 487

ÇİKUNGUNYA HUMMASI118










                                                                  Vedat TURHAN








              Tanım                                         konusudur. Bu viral hastalıkta iyileşme beklenen,
                                                            olağan bir sonuçtur. Asemptomatik enfeksiyon-
              Çikungunya Aedes türü sivrisineklerin omur-
           galılara bulaştırdığı ve daha çok eklem ağrısı ve   lar olguların %10-15 inde rapor edilmektedir.
                                                            Akut faz 10 gün kadar sürmektedir. Hastalığın
           döküntü ile seyreden bir viral hastalıktır. Çikun-  tipik bulgusu poliartralji olmasına rağmen nö-
           gunya terimi köken olarak hastalığın etkisiyle;   rolojik, hemorajik ve oküler manifestasyonlar da
           ağrıdan iki büklüm olmayı, kıvranmayı anlatan    tanımlanmıştır.
           “gunya” kelimesinden gelmektedir.
              İnkübasyon süresi 1-12 gün arasında değiş-       Hastalığın kronik safhasında %30-40 olguda
           mekle birlikte ortalama 3-7 gün kadardır. Çi-    rekürren eklem ağrısı tecrübe edilir. Kimi olgu-
           kungunya başlıca Aedes grubu A. aegypti (Şekil   larda bu şiddetli eklem ağrıları yıllarca sürebilir.
           118.1) ve A. albopticus sivrisinekleri tarafından   Yaşlılarda, artralji kronik romatoid artrit
           yayılmaktadır. Bir kez hastalığı geçiren kişinin   sendromuna dönüşebilir. Meningoensefalit yine
           ömür boyu bir daha Çikungunya’ya yakalanma-      önemli bir sekeldir ve öncelikle yenidoğanlarda
           yacağı (ardışık enfeksiyonlar açısından immün    görülmektedir.
           olacağı) düşünülebilir.                             Çikungunya primer olarak ölümcül olma-
                                                            yan bir hastalık olarak değerlendirilmekle bir-
              Kliniği                                       likte ölümler de rapor edilmiştir. Eski Fransız
                                                            sömürgelerinden biri olan Reunion adasındaki
                                         o
              Hastalık ani başlangıçlı, 40  C’ye ulaşan ateş,   2005-2006 Çikungunya salgını sırasında 244.000
           üşüme-titreme, başağrısı, fotofobi, şiddetli ek-  kişi etkilenmiş ve salgın dönemindeki mortalite
           lem ağrısı ve peteşial ya da makülopapüler dö-   oranı 0.3/1000 olarak saptanmıştır. Yaşla birlikte
           küntü ile karakterizedir. Bununla birlikte en yay-  mortalite oranının arttığı da görülmüştür.
           gın klinik formunda ateş, döküntü ve artralji söz
                                                               Epidemiyoloji


                                                               Çikungunya virüsü ilk kez Tanzanya’da 1953
                                                            yılında identifiye edilmiştir. Virüs tek sarmallı ve

                                                            zarfl ı bir RNA virüsü olup Togaviridae familya-
                                                            sında ve Alphavirüs genusunda yer almaktadır.
                                                                İnsanlar bu virüsün majör rezervuarıdır.
                                                            Ancak Afrika’da Çikungunya virüsünün doğal
                                                            konakları vahşi pirimatlardır. Primatları ısıran
                                                            Aedes türü sivirisinekler yarasa gibi diğer me-
                                                            melilerin de virüse maruziyetlerini sağlamış
            Şekil 118.1.  Çikungunya ve SarıHumma için vektör oldu-  olurlar. Virüsün 3 farklı genotipi yeralmaktadır.
                        ğu bilinen sivrisinek türü; Aedes (Stegomyia)
                        aegypti.                            Bu genotipler virüsün aynı zamanda Batı Afrika,
                                                                                                        467
   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492