Page 453 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı
P. 453

BRUSELLOZ107










                                         Can Polat EYİGÜN, Cumhur ARTUK








              Primer olarak ot yiyen hayvanların hastalığı     Brusella cinsi bakteriler kanlı ve çikolatamsı
           olup, hayvanlardan doğrudan veya ürünleri ara-   agarda yavaş olarak üremektedir. Brain-Heart
           cılığıyla insanlara bulaşarak farklı klinik tablola-  infüzyon-agar, serumlu dekstrozlu agar, tripti-
           ra yol açabilen bir zoonozdur.                   kaz soy agar gibi zenginleştirilmiş besiyerleri ile
              Micrococcus melitensis adı ile David Bruce ta-  primer olarak Legionella izolasyonu için kullanı-
           rafından 1886’da izole edilen etken, 1920’lerde   lan Charcoal-Yeast Extract Agar’da da üretile-
           Brucella olarak adlandırılmıştır. Serum agglüti-  bilmektedir. Bifazik ekimler üreme şansını art-
           nasyon testi 1897 yılında ilk kez Wright tarafın-  tırmaktadır.
           dan gerçekleştirilmiştir. Malta humması, Akde-      Brusella Lipopolisakkarit (LPS)’i serolojik
           niz humması, Cebelitarık humması, dalgalı (on-   tanı testlerinin temelini oluşturmaktadır. Ancak
           dülan) ateş, koyun hastalığı, mal hastalığı, yavru   Escherichia coli O116, E. coli O157, Francisella
           atma hastalığı isimleriyle de anılmaktadır.      tularensis,  Salmonella O30,  Stenotrophomonas
                                                            maltophilia, Vibrio cholerae O1 ve Yersinia en-
              Etiyoloji                                     terocolitica O9 LPS’leri ile çapraz antijenisite

              Etken; 0.6 μm -1.5 μm ebatlarında, hareketsiz   göstermektedir.
                                                                                                   o
           (yerlerinde titreşirler=Braunien hareket) spor-     Brusella cinsi mikrorganizmalar 60 C’da 10
           suz, kapsülsüz, tek tek ve bazen de uç uca zin-  dk.’da, % 0,1 fenolde 15 dk.’da tahrip olur. Nor-
           cirler oluşturabilen, intrasellüler üreyen gram-  mal mide asidi mikroorganizmayı öldürmeye
           negatif aerop kokobasildir. Bazı kökenler izolas-  yeterlidir. Ahır tozlarında 6 hafta, suda 10 hafta,
                                                                                                o
           yon için CO ’ye gereksinim duyarlar.             toprakta 10 hafta, gübrede 2 yıl, 4-8 C’da sakla-
                       2
              Brusella türleri ve hayvan konakları aşağıda   nan keçi peynirinde ise 6 ay ve daha uzun süre
           sunulmuştur:                                     yaşadığı gösterilmiştir. Düşük materyalinde 75
                                                            gün, dondurmada 30 gün, krema yağında 142

                 Tür                  Rezervuar             gün, %10 tuz içeren salamura peynirde 45 gün
                                                            yaşayabilir. Isı ve pastörizasyona ise oldukça du-
            B. melitensis  Keçi, koyun, deve
                                                            yarlıdır.
            B. abortus     Sığır, at, bizon, deve
            B. suis        Domuz, sığır, ren geyiği, kemiriciler  Epidemiyoloji
            B. canis       Köpek
            B. neatomae    Kemiriciler                         Bruselloz tüm dünyada yaygın olarak görül-
            B. ovis        Koyun                            mekte olup, sıklığı ülkelerin gelişmişlik düzeyi
            B. ceti        Yunus, balina, köpek balığı      ters orantılıdır. Hastalığın kontrolünde hayvan-
            B. pinnipedialis  Fok balığı                    ların aşılanması önemli bir değere sahiptir. İn-
            B. microti     Tilki, tarla faresi              sanlara bulaşmada üç önemli yol bilinmektedir;
            B. inopinata   Bilinmiyor                       1.  Kontamine et veya süt-süt ürünlerinin sindi-
                                                               rim yolu ile alınması

                                                                                                        433
   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458