Page 424 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı

100 İNTESTİNAL NEMATODLAR

Neziha YILMAZ, Mehmet BALCI

Nematodlar vücutları nonsegmente, uzun si veya lenfatik fi laryaz (fil hastalığı) gibi kronik

silindir şeklinde yuvarlak solucanlardır. Çoğu morbiditeyle sonuçlanır. Nematod enfeksi-
toprak veya suda serbest olarak yaşar. Nema- yonlarında klinik belirtilerin şiddeti konaktaki
tod enfeksiyonları dünyada en yaygın görülen solucan yükü (miktarı) ile orantılıdır. Solucan
enfeksiyonlardan biri olup ve milyonlarca kişiyi yükünün az olduğu hafif enfeksiyonlu konaklar-

etkiler. Sindirim ve üreme sistemi ve kas -sinir da hastalık bulgusu yok denecek kadar az olup
dokusuna sahip karmaşık çok hücreli organiz- asemptomatik seyreder. Solucan yükünün daha
malardır. Vücut yüzeyleri kütikülle örtülüdür. ağır olduğu konaklarda ciddi patolojik belirtiler
Başlıca intestinal nematodlar (yuvarlak so- ortaya çıkabilir. İntestinal nematod enfeksiyon-
lucanlar), Ascaris lumbricoides, kancalı kurtlar larının çoğu anemi ve gelişme geriliği ile sonuç-
(Ancylostoma duodenale, Necator americanus), lanabilir. Ancak kolesistit, kolanjit, karaciğer
kıl kurdu (Enterobius vermicularis), kamçılı kurt apsesi, pankreatit, ileus, akut apandisit gibi ciddi
(Trichuris trichiura) ve iplik kurdu (Strongylo- seyirli gastrointestinal sistem komplikasyonları-
ides stercoralis) içerir. Trichostrongylus ve Ani- na da yol açabilir.
sakis gibi bazı zoonotik nematodlarda insan- İnsanlar bu parazitlerle 4 şekilde enfekte
larda gastrointestinal sistem hastalığına neden olurlar:
olurlar. Gastrointestinal sistem dışındaki do- 1. Enfektif veya larva içeren yumurtaların oral
kularda hastalık oluşturan nematodlar Wuche- yoldan alınması (Ascaris lumbricoides, Ente-
reria bancrofti, Brugia malayi ve Brugia timo- robius vermicularis, Trichuris trichiura)
ri gibi lenfatik fi laryazis etkenleri, Onchocerca 2. Kontamine olmuş toprak ile doğrudan teması
volvulus, Loa loa, Guinea kurdu / Dracunculus (Strongyloides stercoralis)
medinensis,Trichinella spiralis ve Angiostrong- 3. Kan emen artropod vektörleri ile enfektif lar-
ylus türleridir. vaların deriye penetrasyonu (lenfatik fi laryaz
İnsanları enfekte eden nematodların uzun- etkenleri)
luğu birkaç milimetreden bir metreye kadar 4. Larva içeren etlerin yenilmesi (Trichinella,
değişebilir. Medikal önemi olan nematodlar bi- vb.)
seksüel olup erkekler dişilere göre daha kısadır.
S. stercoralis ve Capillaria philippinensis dışın-
daki erişkin nematodlar konakta çoğalamazlar. Ascaris Lumbricoides
Seksüel olgunluğa eriştikten sonra, yumurta
veya larva üretirler. Sadece çoğalabilen ve yaşam Ascaris lumbricoides askariyaz olarak tanım-
döngüsünü tamamlayabilen erişkin nematodlar lanan hastalık tablosuna neden olur. İnce ba-
konakta aylarca, yıllarca yaşayabilirler. ğırsakta yaşayan en büyük yuvarlak solucandır.
Nematod enfeksiyonları nadiren ölümcüldür. Uzunluğu yaklaşık 15 - 50 cm arasındadır Ba-
Genellikle kancalı kurtlar demir eksikliği anemi- ğırsakta 18 ay canlı kalabilir. En sık jejenum ve

404