Page 389 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı

92

GAZLI GANGREN

(KLOSTRİDİYAL MİYONEKROZ)

Dilek KILIÇ

Gazlı gangren, çizgili kasları tutan, hızlı bir ve ekstremitelerde gelişen arteriyel yetersizlikler
seyir gösteren, hayatı tehdit eden enfeksiyon olabilir.
acillerinden biridir. Etken klostridyum türü Nadiren bazı parenteral yolla verilen bazı
bakterilerdir. Genellikle kas yaralanması ve ilaçlardan sonra, granülositopenik hastalarda
kontaminasyon ile gelişir (kirli travmatik yara). tekrarlayan rutin venöz girişimlerle sonunda
Nadiren post-operatif olarak da saptanabilir. gazlı gangren geliştiği bildirilmiştir.
Nontravmatik gazlı gangren olgularında genel- C. perfringens normal kolon fl orasında bol
likle etken Clostridium septicum’ dur ve sıklık- miktarda bulunur, bu nedenle deri yüzeyine
la adenokarsinom veya nekrotik kolit gibi altta otoinokülasyon olabilir. Büyük travmatik açık
yatan sinsi hastalıkların gastrointestinal sistem yaralanmalarda klostridiyal kontaminasyon sık-
mukozasında neden olduğu lezyonlara bağlı lığı %80’lerin üstünde yüksek rakamlarda oldu-
komplikasyonu olarak da saptanabilir. ğu halde, bu durumlarda gazlı gangren gelişme
olasılığı %1-2’dir. Bu oran, yara yerine devitalize
Etiyoloji doku ve yabancı cisim bulunmasının önemini

göstermektedir.
Olguların %80-95’inde sorumlu etken C. perf-
Gazlı gangrenin zaman zaman açık bir yara
ringens’ dir. Diğer etkenler Clostridium novyi,
saptanmadan spontan ve nontravmatik geliştiği
(%10-40), Clostridium septium (%5-20), daha
olgular bildirilmiştir. İntestinal sistem hastalık-
nadir olarak Clostridium bifermentas, Clostri-
ları kolon kanseri, divertikülit varlığı, bağırsak
dium histolyticum, Clostridium fallax, Clost-
enfarktüsü, nekrotizan enterokolit, volvulus
ridium ramosum, Clostridium sordelii olabilir.
başlıca yatkınlık yaratıcı durumlardır. Spontan
Klostridyum türlerine ek olarak, Escherichia gazlı gangrende beklenen etken C. septicum’dur.
coli, Enterobacter spp., enterokoklar gibi etken-
Bu etken göreceli olarak aerotolerandır, bakte-
ler de lezyon içinde saptanabilir.
riyemik yolla yayılabilir. Bu olgularda mortalite
Epidemiyoloji oranı daha yüksektir (%67-100).
Enfeksiyon gelişen kasta hızla ayrışma, parça-
Gazlı gangren genellikle, toprak veya diğer lanma meydana gelir. Başlangıçta enfekte bölgede
yabancı cisim materyallerle kontamine olan kas solukluk, ödem ve esneklikte (elastikiyet) azalma
yaralanmaları sonrasında gelişir. Kontaminas- meydana gelir. Cerrahi sırasında yapılan değer-
yondan sorumlu materyal C. perfringens başta lendirmede temas ile uyarıya yanıt alınmadığı ve
olmak üzere diğer klostridyum türlerine sporları kesi bölgesinde kanama olmadığı saptanır. Daha
da içerir. Bu yaralar sivil hayatta gelişen kaza- sonra tutulan alanda kırmızımsı morumsu renk-
lar yaralamaları, penetran savaş yaralanmaları, lenme, arkasından yeşil-mor gangrenöz görüntü
cerrahi yaralar, (özellikle bağırsak ve safra sis- ve kolayca parçalanabilen bir yara gelişir.
teminde gelişen yaralanmalar), septik düşükler

369