Page 387 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı
P. 387
Selülit ve Yüzeyel Deri Enfeksiyonları 367
Şekil 91.3. İmpetigo. Şekil 91.4. Folikülit.
rarlayan impetigo varlığında kişinin burnunda kili olan formu, özellikle ciddi “sikozis barbae”
S. aureus taşıyıcılığı araştırılabilir ve gerekirse kliniğinde karşımıza çıkabilir ve bu lezyonlarda
nazal mupirosin uygulaması ile eradikasyon sağ- sekonder stafilokok enfeksiyonu da gelişebilir.
lanabilir. Folikülit tedavisinde lokal tedavilerden tuzlu su
Folikülit; kıl foliküllerini tutan, lokal bir pi- kompresi, topikal antimikrobiyaller (mupirosin
yodermi olup kırmızı papül veya püstüller şek- vb.), veya antifungaller (klotrimazol vb.) genel-
linde seyreder (Şekil 91.4). Yüzeyel seyirli bir likle enfeksiyonu kontrol etmek için yeterlidir.
enfeksiyondur ve lezyonların boyutu 2-5mm dir. Ciddi ve yaygın lezyonlarda (pseudomonal en-
Lezyonlar kaşıntılı ve ağrılı olabilir. Sıklıkla bo- feksiyonlar vb.) oral florokinolon tedavisi öneri-
yun, göğüs ön duvarı, ön kol ve kalçada özellik- lebilir. Ciddi ve dirençli folikülit olgularında sık
le kıllı olan bölgelerde görülür. Çoğunda etken görülmeyen etkenleri de tanımlayabilmek için
S. aureus’tur. Yüzme havuzu veya jakuzilerden kültür alınmalı ve gerekirse biopsi yapılarak en-
kaynaklanan folikülitlerde etken sıklıkla P. ae- feksiyon dışı nedenler de açıklanmalıdır.
ruginosa olabilir ve bu olgularda konak immün- Fronkül; Fronkül genellikle folikülitin iler-
süprese veya granülositopenik ise klinik tablo leyerek derin enflamatuvar bir nodül oluştur-
ektima gangrenozuma dönüşebilir. Yeni doğan- ması ile gelişir. Halk arasında daha çok “çıban,
larda veya uzun süreli antibiyotik veya kortikos- kan çıbanı’’ olarak bilinir. Etken çoğunlukla S.
teroid kullananlarda Candida türlerine bağlı aureus’tur. Fronkül kıl köklerinin bulunduğu,
gelişen kaşıntılı folikülitler gelişebilir. Bakteriyel terleme ve sürtünmeye maruz kalan bölgeler-
olmayan folikülitlerden herpes simpleks ile iliş- de (boyun, yüz, koltuk altı, kalçalar) görülür.
Başlangıçta dermiste sert, duyarlı ve kırmızı bir
nodül olarak başlar, daha sonra yumuşayarak
dermise yayılan, ağrılı apse karakterini alır (Şekil
91.5). Doğal seyri içerisinde, püstüle olarak hafi f
kanlı, pürülan bir akıntı ile drene olarak iyileşir.
Karbonkül (aslan pençesi); birden fazla
fronkülün apseleşerek yayılması ile oluşur (Şekil
91.6). Yara olgunlaştığında spontan olarak dre-
ne olabilir. Boyun, sırt ve kalçalara yerleşir. Bu
ağrılı apselere, ateş, halsizlik ve lökositoz eşlik
edebilir. Bazen, yaraya yapılan müdahalelerin
de etkisiyle bakteriyemi gelişebilir ve bu durum
osteomiyelit, endokardit veya metastatik enfek-
siyon odaklarına yol açabilir. Her iki formda da
Şekil 91.5. Fronkül. etken genellikle S. aureus’tur.

