Page 251 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı

55

SOĞUK ALGINLIĞI, İNFLUENZA

Mehmet Faruk GEYİK

İnfluenza taya çıkar. Antijenik kaymalar genelde infl uenza
A’da, antijenik sürüklenmeler hem infl uenza

Tanım A’da hem de influenza B’de olur.
Yüksek ateş, baş ağrısı, öksürük, yaygın kas Epidemiyoloji
ağrısıyla seyreden; burun, boğaz, üst solunum
Hastalık, tüm dünyada genellikle havaların
yolları bazen de akciğerleri tutan, pandemi ya- soğuduğu, nem oranlarının düştüğü dönemlerde
pabilen bir enfeksiyon hastalığıdır.
kış ve bahar aylarında daha sık görülür. Toplu ya-
Etiyoloji şanan yerlerde, havalandırmanın iyi olmadığı, ka-
palı alanların kullanımının daha fazla olduğu dö-
İnfluenza virüsü orthomyxoviridae ailesin- nemlerde daha sıktır. Her yaşta görülse de bebek

den, zarflı, negatif polariteli, tek sarmallı RNA ve çocuklar ile yaşlılarda daha öldürücü seyret-
virüsüdür. Virüsün 8 yapısal proteini, nükle- mektedir. Kronik akciğer hastalıkları, romatizmal
oprotein (NP), matrix proteinleri (MP), he- hastalıklar, kalp-damar hastalıkları, diabetes mel-
maglütinin (HA) ve nöraminidaz (NA) olmak litus, kronik nefrit, multipl skleroz gibi nörolojik
üzere 4 majör antijeni vardır. HA ve NA zarf hastalığı ve malignitesi olan hastalarda infl uenza
glikoproteinleridir. HA, virüsün hücreye bağ- ağır seyreder. Sigara kullanımı ve gebelik infl uen-
lanmasında rol alır. NA solunum yollarındaki za enfeksiyonu için risk faktörleri arasındadır.
müsin tabakayı uzaklaştırarak bu bağlanmayı İnfluenza virüsü, damlacıklar yoluyla en sık

kolaylaştırır ayrıca olgun virüsün hücrelerden öksürme ve hapşırma ile bir iki metre uzaklığa
tomurcuklanmasında da etkilidir. İnfl uenza kadar insandan insana bulaşabilir. Nazal salgı-
A’nın HA ve NA glikoproteinlerine göre onaltı larla, temasla, kontamine el ve diğer araçlarla
tipi vardır. İnsanlarda üç tip HA ve iki tip NA bulaşma olabilir. Kümes hayvanlarından (H5N1)
vardır. İnfluenza B virusunda antijenik değişik- kontamine besinlerle ya da direk konjonktival

lik eğilimi daha azdır ve antijenik drift sadece temasla da bulaşabilir. Hastalığın toplumda sık
hemaglutininde tanımlanmıştır. görülmesinin önemli nedenlerinden birisi eriş-
İnfluenza A’da daha çok olmak üzere infl u- kin kişilerle karşılaştırıldığında, çocuklarda daha

enza virüslerinde antijenik değişimler sıktır. An- hızlı yayılmasıdır. Hastalığın en bulaştırıcı oldu-
tijenik değişimler iki türlü olmaktadır: antijenik ğu dönem, semptomların başlamasından önce-
kayma (antijenik şift) ve antijenik sürüklenme ki 24 saat ve sonraki beş günlük dönemdir. Vi-
(antijenik drift). Antijenik sürüklenme; gendeki rüs güneş ışığında, kolayca inaktive olur. Virüs
0
nokta mutasyonlar sonucu bölgenin kodlandığı 56 C’de bir saatte, 60 C’de 30 dk.’da etkinliğini
0
aminoasidlerde ortaya çıkar ve epidemilere ne- yitirmektedir.
den olur. Antijenik kaymada virüste pandemi- İnfluenza virüsleri insanlar dışında kuş, do-

lere neden olan yeni bir yüzey glikoproteini or- muz, at ve deniz memelilerinde hastalık oluş-
231