Page 44 - Sitomegalovirüs Tanı, Tedavi Uzlaşı Raporu
P. 44
SİKLOFOSFAMİD
Siklofosfamid (CYC), bir ön ilaç olup karaciğer tarafından 4-hidroksisiklofosfamide
okside olur. 4-hidroksisiklofosfamid ise hücre içinde fosforamid hardal ve akroleine dönüşür.
Akrolein pek çok toksik yan etkiden sorumlu iken fosforamid hardal ise fizyolojik pH’da
DNA’daki alkil gruplara kovalent olarak bağlanarak denatürasyona dirençli DNA’yı oluşturur.
Bu durum DNA replikasyonunu inhibe ederek apopitozisi uyarır. Siklofosfamid hücre siklusu
boyunca etki ettiği için hümoral ve hücresel çoğu cevapta değişikliğe yol açar. Periferik kan
ve dokularda lenfosit azalmasına neden olarak hücre ilişkili immün yanıtı baskılar.
Monositlerden IL-1 ve TNF üretimi baskılanır. Ayrıca B hücrelerinin T hücre bağımlı ve
bağımsız olarak uyarılması ve antikor üreten hücrelere farklılaşması da engellenir.
Siklofosfamid romatolojide çoğunlukla lupus nefriti ya da santral sinir sistemi
tutulumu, sistemik skleroz akciğer tutulumu gibi hayatı tehdit eden durumlarda
kullanılmaktadır. İkeda ve ark. yayınladıkları vakada pulse prednison ve siklofosfamid
kullanan lupus nefriti olan 31 yaşındaki bir kadın hastada ani intestinal perforasyon
gelişmiştir. Acil operasyona alınan hastada yapılan tetkikler sonucunda CMV koliti tespit
edilmiş, gansiklovir tedavisi ile hematokezyası devam eden hastaya kolektomi ve parsiyel
ileostomi yapılmak zorunda kalınmıştır. Hoshino ve ark. vakalarında ise dermatomiyozit
nedeni ile daha öncesinde pulse steroid, intravenöz immünglobulin ve plazma ferez tedavisi
alan ve 5 gün önce tedavisine pulse siklofosfamid eklenen 63 yaşındaki kadın hastada
gelişen CMV enfeksiyonuna bağlı gastrik ülser vakası anlatılmıştır (118,119).
BİYOLOJİK AJANLAR
-Rituximab: Rituksimab (RTX), B hücrelerin yüzeyindeki CD20 moleküllerine karşı direkt
etkili kimerik fare/insan kaynaklı monoklonal antikordur. RTX, B hücrelerin apopitozizisi,
kompleman aracılı sitotoksisite, antikor bağımlı selüler sitotoksisitesi aracılığıyla hastaların
%80’ininin üzerinde 6-9 ay için B hücrelerini etkili bir şekilde baskılar.
Tse ve ark. vakasında 64 yaşında mikroskopik polianjiitisi olan, ritüksimab
(375mg/hafta-4 hafta boyunca) ve prednison (60mg/gün) tedavisi alan hastada sol alt
extremitedeki ülser tedavi edilirken tespit edilen pansitopeninin CMV reaktivasyonu nedeni ile
olduğu tespit edilmiş ve gansiklovir ve valgansiklovir tedavisi sonucunda hastanın kan
tablosu düzelmiştir (120,121).
-Tocilizumab: İmmünoglobulin G1 sınıfı bir humanize anti-insan IL-6 reseptör antikorudur.
Tosilizumab hem mebrana bağlı, hem de solubl LI-6 formlarının her ikisi ile yarışır, bu
yüzden IL-6 etkilerini inhibe eder.
44
