Page 500 - Enfeksiyon Hastalıkları Kitabı
P. 500
122 SAĞLIK BAKIMI İLE İLİŞKİLİ
PNÖMONİLERİN ÖNLENMESİ
Zülal ÖZKURT
Sağlık bakımı ile ilişkili pnömoni (SBP) has- Tek kullanımlık aletler tekrar kullanılmamalıdır.
taneye yatışta bulunmayan ve inkübasyon döne- Mekanik ventilatörlerin iç donanımı rutin olarak
minde olmayan, yatıştan 48 saat sonra veya ta- sterilize veya dezenfekte edilmemelidir. Göz-
burcu olduktan sonra 48 saat veya içinde ortaya le görülebilir kirlenme veya mekanik fonksiyon
çıkan pnömonidir. Ventilatörle ilişkili pnömoni bozukluğu olmadığı sürece, solunum devreleri
(VİP) ise endotrakeal entübasyon ve mekanik belirli aralıklarla rutin olarak değiştirilmemeli-
ventilasyondan 48 saat sonra başlayan pömonidir. dir. Solunum devrelerinde biriken sıvı periyodik
İlk 96 saat içinde gelişenlere “erken” daha sonraki olarak boşaltılmalı, bu işlem sırasında temiz el-
dönemde gelişenlere “geç başlangıçlı” pnömoni diven giyilmeli ve uygulamaya hasta tarafından
denir. Mekanik ventilasyona bağlı hastalarda VİP başlanarak devredeki sıvının hastaya geri kaç-
gelişim riski %6-30 olup, VİP mortalite, morbidi- maması önlenmelidir. Nemlendirici kaplarda
te, maliyet ve hukuksal boyutları yönünden yoğun mutlaka steril su kullanılmalı, azalan suyun üze-
bakımda yatan hastalardaki en önemli sorunlar- rine ekleme yapılmamalı, temizlenip dezenfekte
dandır. VİP gelişiminin önlenmesi için aşağıdaki edilerek tekrar steril su ile doldurulmalıdır.
önlemler sıkıca uygulanmalıdır:
Hastalar Arasında Bulaşın Önlenmesi
El hijyeni, eldiven kullanımı, ziyaretin kısıt-
Sağlık Personelinin Eğitimi lanması, koruyucu önlük kullanımı gibi standart
önlemlere uyulmalıdır. Hastalara dokunmadan
Sağlık personelinin eğitimi ve enfeksiyon
önce ve sonra el yıkanmalı veya alkollü el anti-
kontrol önlemlerine uyumu şarttır. SBP ve VİP’i
septikleri kullanılmalıdır.
önlemede gerekli işlemler bir paket halinde uy-
gulanmalı ve uygulamalar kontrol listeleri de- Solunum Sekresyonlarının Aspirasyonu
netlenmelidir. Ünite çalışanları ve enfeksiyon
komitesi sürveyans, dirençli mikroorganizma- Orofarenjeal sekresyonların subglottik alan
ların bulaşının önlenmesi, doğru antibiyotik ve trakeal tüp kafının altına akması engellenme-
kullanımı gibi pekçok konuda sıkı bir işbirliği lidir. Doğru aspirasyon teknikleri uygulanma-
içinde çalışılmalıdır. Sürveyans verilerin ve diğer lı, mümkünse sekresyonların sürekli emilimini
sonuçların geribildirimi yapılarak ünite çalışan- sağlayan cihazlar kullanılmalıdır. Açık aspiras-
larının motivasyonu artırılmalıdır. yon uygulanan hastalarda her aspirasyon için
yeni bir steril kateter kullanılmalı, aynı kateter
tekrar kullanılmamalıdır. Endotrakeal tüp içine
Mikroorganizma Bulaşının Önlenmesi sıvı verilmemelidir. Aspirasyon yeterli olmuş
ise aynı kateter yıkama solüsyonunda yıkandık-
Alet ve ekipmanın uygun şekilde temizliği, tan sonra ağız sekresyonlarının aspirasyonu için
sterilizasyon veya dezenfeksiyonu sağlanmalıdır. kullanılmalı ve yıkanarak atılmalıdır.
480
