Page 11 - Erişkinlerde Toplumda Gelişen Pnömoniler Tanı ve Tedavi Uzlaşı Raporu
P. 11
Türk Toraks Derneği Erişkinlerde Toplumda Gelişen Pnömoniler: Tanı ve Tedavi Uzlaşı Raporu
Değerlendirmeye elverişli bir örnek olabilmesi için, Seroloji ve Diğer Testler
balgam mikroskobisinde küçük büyütmeli objektif- Antikor saptamaya yönelik testler, antikorların geç
le (10x) görülen yassı epitel hücre sayısının 10’dan az, dönemde oluşması, çoğunlukla birkaç hafta arayla alı-
polimorfonükleer lökosit (PNL) sayısının 25’in üzerinde nan örneklerde en az 4 katlık titre artışının gösterilmesi-
olması gereklidir. Nötropenik olgularda PNL sayısının nin gerekli olması ve duyarlılık ve özgüllüklerinin düşük
25’in altında olabileceği unutulmamalıdır (17).
olması nedeniyle hasta yönetiminde kullanılmamaktadır
Balgam Kültürü (44,45). Yalnızca epidemiyolojik veri toplama amacıyla
yapılabilirler. Yoğun bakıma yatış gerektiren ya da has-
Etkenin saptanması ve antibiyotik duyarlılığının belir-
lenmesinde önemli bir tanı yöntemidir. Örnek mutlaka tane dışında başlangıç tedavisine cevap vermeyen ya da
antibiyotik tedavisi başlanmadan önce alınmalıdır. Has- konfüzyonu ve/veya solunum dışı yakınmaları (gastroin-
tanın balgam çıkaramaması, kaliteli balgam örneği alına- testinal, kas ağrısı vb) olan hastalarda idrarda Legionella
maması, balgamın laboratuvara ulaştırılmasında gecikme ve Streptococcus pneumoniae için antijen testleri ayırıcı
ve sonuçlanmasının 24-48 saat gerektirmesi balgam kül- tanıda yararlıdır (46).
türünün tanı ve tedaviyi yönlendirmedeki değerini azalt- Moleküler Testler
maktadır. Bazı solunum yolu patojenlerinin (Enterik Solunum yolu enfeksiyonu olan hastalarda enfeksi-
Gram negatif basiller, S. pneumoniae, H. influenzae, S. yonun başlangıcında belirtiler nonspesifik olabilmekte-
aureus) farinkste kolonize olabilmeleri nedeniyle balgam dir. Enfeksiyon etkenleri içerisinde virüsler ve bakteriler
kültürü sonuçları Gram boyaması sonuçları ile birlikte ön plandadır. Belirtiler nonspesifik olduğundan sorum-
yorumlanmalıdır.
lu mikroorganizmanın tahmini de zorlaşmaktadır. Bazı
Kan Kültürü bakteriler için kültür hâlâ en önemli tanı yöntemi olmakla
Kan kültürleri hastaneye yatırılmış hastalarda önerilen birlikte göreceli olarak 24-48 saat gibi uzun zamana ihti-
kolay, güvenilir ve nispeten ucuz bir tanı aracıdır. TGP’ler- yaç duyulmaktadır. Ayrıca solunum yolu enfeksiyonuna
de etkene göre değişmekle birlikte %30’a varan oranlarda sebep olan bakterilerin bazıları da kültürde üretilememek-
(ortalama %11) pozitif bulunmaktadır (18,28,43). Yaşlı ve te veya üremesi için özel besiyerlerine ihtiyaç duyulmak-
ağır TGP’li hastalarda daha yararlıdır. Hastaneye yatırılan tadır (Chlamydia pneumoniae, Legionella pneumophila,
her olguda mümkünse antibiyotik tedavisi başlanmadan Mycoplasma pneumoniae). Önemli diğer bir konu ise
önce ve mümkünse ateşli dönemde iki set kan kültürü (bir bakteriyolojik kültür ile virüslerin tanısının koyulamama-
set= bir aerop kan kültür şişesi+bir anaerop kan kültür sıdır.
şişesi) alınmalıdır. Son yıllarda; diğer tanı yöntemlerine göre daha paha-
lı olmakla birlikte, hızlı, duyarlılık ve özgüllükleri yük-
Diğer Kültürler
sek, ticari olarak üretilmiş ve FDA onayı almış testler de
Parapnömonik plörezi düşünülen olgularda; plevral mevcuttur. Bu testler mikroorganizmaları tek tek tespit
sıvı hücre sayımı, sıvının biyokimyasal incelemesi (pH, edebildiği gibi çoğu sendromik tanı yaklaşımı temeli ile
LDH, glukoz, ADA vb) Gram boyama incelemesi ve kül- kurgulanmış olup, eş zamanlı olarak pek çok bakteri ve
türleri yapılmalıdır. TGP olgularında, etkenin saptanması virüsun varlığını, hatta bakterilerdeki önemli direnç gen-
için bronkoskopi, transtorasik girişimler ve diğer invaziv lerinin varlığını da belirleyebilmektedir. Sonuçlar, labora-
işlemler rutin olarak kullanılmaz; ancak tedaviye yanıt alı- tuvarda kullanılan kite göre kalitatif veya kantitatif sonuç
namayan, kliniği ağır seyreden veya kötüleşen hastalarda olarak raporlanmaktadır. İnfluenza A, İnfluenza B, Coro-
uygulanması gerekebilir (17). Klinik örneklerin alınma ve navirus 229E, Coronavirus HKU1, Coronavirus NL63,
laboratuvara gönderilme koşulları Tablo 1’de özetlenmiş- Coronavirus OC43 Parainfluenza virüs 1,2,3,4, Respira-
tir. tuvar Sinsityal Virüs A/B, Paramiksovirus, İnsan Metap-
neumovirus A/B, Adenovirus, Bocavirus, Parvovirus,
3

