Page 39 - EKMUD Erişkin Bağışıklama Rehberi 2024
P. 39
Erişkin Dönemde Yapılması
Önerilen Aşılar
3.1. Difteri, tetanoz, Boğmaca aşıları
3.1.1. Giriş
Ülkemizde ilk olarak 1937 yılında difteri-boğmaca aşı uygulaması başlamış, aynı
yıl Refik Saydam Hıfzıssıhha Enstitüsü difteri, boğmaca ve tetanoz aşılarının üreti-
mini başlatmıştır. 1968 yılından itibaren üçlü karma aşı (DBT) şeklinde kullanılmaya
geçilmiştir. 2004 yılından itibaren de tetanoz toksoid aşısı yerine Td uygulanmaya
başlanmıştır. Ülkemizde yürütülmekte olan Maternal Neonatal Tetanoz Eliminasyon
programı sayesinde DSÖ tarafından 2009 yılında yenidoğan tetanozunun elimine
edildiği onaylanmıştır.
Difteri ve tetanoz aşıları toksoid, boğmaca inaktif aşıdır. Ülkemizde bulunan form-
ları aşağıda yer almaktadır:
• Tetanoz ile difteri aşılarını içeren kombine pediyatrik difteri-tetanoz (DT)
• Erişkin tip difteri-tetanoz (Td)
• Asellüler boğmaca aşısı içeren pediyatrik difteri-tetanoz-asellüler boğmaca
(DaBT)
• Erişkin tetanoz-difteri-asellüler boğmaca (TdaB)
• Haemophilus influenzae tip b konjuge aşısı ve erişkin difteri, tetanoz, boğma-
ca ile inaktif çocuk felci kombine aşısı (DaBT- İPA-Hib)
• Erişkin difteri, tetanoz, boğmaca (asellüler), çocuk felci (inaktif) kombine aşısı
(DaBT- İPA)
3.1.2. Difteri
Difteri etkeni Corynebacterium diphteria, eski yıllarda salgınlara yol açmış olmakla
birlikte rutin immünizasyonun başlamasını takiben birçok bölgede hastalığın görülme
sıklığında belirgin azalma olmuş ve yaygın aşılama programları sayesinde Avrupa’nın
çoğu ülkesinde hemen hemen eliminasyon noktasına gelinmiştir. Bununla birlikte
yakın geçmişte, ilki 1982-1985 yılları arasında diğeri ise 1990-1995 yılları arasında
olmak üzere iki epidemi (Rusya ve Ukrayna başta olmak üzere) yaşanmıştır. Bu epide-
milerin bütün yaş gruplarını etkilemiş olması dikkat çekici olup; bu epidemilerde özel-
likle sağlık personelinin, toplu taşımacılık personelinin, evsizlerin ve alkoliklerin daha
yüksek risk altında oldukları gözlenmiştir. Ülkemiz de bu epidemilerden etkilenmiş ve
bu tarihlerde önceki yıllarla kıyaslandığında, belirgin vaka artışı olmuştur. Epidemi-
lerden elde edilen veriler göz önüne alındığında difteri bağışıklamasında yüksek risk
gruplarının (sağlık çalışanları, askerler, toplumla teması yüksek olan kamu çalışanları,
18

