Page 122 - EKMUD Erişkin Bağışıklama Rehberi 2024

Erişkin Bağışıklama Rehberi 2024

4.7. GeBelikte aşılama
Gebelikteki enfeksiyonlar, büyük ölçüde enfeksiyonun zamanına bağlı olarak, anne-
nin yanı sıra gelişmekte olan fetüs üzerinde zararlı etkilere sahip olabilir. Gebeliğin birinci
ve ikinci trimesterlerindeki fetal enfeksiyon embriyogenezi ve organogenezi etkileyebilir.
Dünyadaki tüm yenidoğan ölümlerinin dörtte üçü yaşamın ilk haftasında meyda-
na geldiği ve ilk 24 saatin en kritik dönem olduğu düşünüldüğünde; gebelikteki aşı-
lama için esas olan, kadınların hamilelik öncesi rutin olarak yapılması gereken erişkin
tipi aşıları yaptırmasıdır. Tam aşılı olmak erişkinin ve doğacak olan bebeğin yanı sıra
toplumun da korunmasını sağlar.
Gebelikte güvenle ve önemle önerilen aşılar (tetanoz, difteri, boğmaca, influenza)
yanında gereklilik durumunda yararın öne çıkacağı diğer aşılar da uygulanmalıdır.

Canlı aşıların fetüse geçebilme potansiyeli olduğundan ve abortus, erken doğum
veya sekelli doğumlarla sonlanabileceğinden gebelere uygulanmamalıdır. Canlı aşılar
gerekli ise planlanan hamilelikten en az bir ay önce uygulanmalıdır. İnaktive aşılar ise
hem hamilelikten önce hem de hamilelik döneminde uygulanabilir.

Maternal bağışıklama ile ilgili en kapsamlı deneyim tetanoz aşısı ile yapılmış-
tır. Gebe veya doğurganlık potansiyeli olan kadınların en az iki doz inaktif tetanoz
toksoidi ile aşılanmasıyla yenidoğan tetanoz mortalitesi %94 oranında azaldığından,
tetanoz aşısı T.C. Sağlık Bakanlığının Genişletilmiş Bağışıklama Programı’nın bir par-
çası olmuştur. Gebelikteki aşı takvimi, daha önce alınan doz sayısına bağlıdır. Bebeklik
döneminde başlatılan tam tetanoz toksoid içeren aşı serisini ve rapellerini alanların
kendileri ve yenidoğanlarının, koruyucu antikor seviyesine sahip olduğu kabul edi-
lir. Tetanoz dozlarının bir tanesinin mümkünse Tdap olarak uygulanması önerilir. Hiç
aşılanmamış gebelerin dört hafta arayla en az iki doz Td aşısı almaları sağlanmalıdır.
İkinci doz, doğumdan en az iki hafta önce tamamlanmalıdır (ideal aşı zamanlaması
27-36. haftalar arası). İkinci Td dozundan en az altı ay sonra üçüncü doz aşı yapılarak
primer seri tamamlanmalı ve her gebelikte aşı rapeli yapılmalıdır.
Asellüler boğmaca aşısı ile elde edilen bağışıklık geçicidir, bununla birlikte boğ-
maca enfeksiyonu bile ömür boyu bağışıklık bırakmamaktadır. Bugüne kadar, tek et-
kili yöntem fetüse pasif bağışıklık sağlayan maternal aşılamadır. Gebelerin önceki aşı
geçmişlerine bakılmaksızın her gebelikte bir doz Tdap aşısı yapılması önerilmektedir.
Maternal antikor yanıtını ve fetüse pasif antikor transferini en üst düzeye çıkarmak
için en uygun zamanlama gebeliğin 27 ile 36 haftası arasındadır. Hamilelik sırasın-
da aşı uygulanmazsa, hemen doğum sonrası yapılmalıdır. Zamanla antikor düzeyleri
azaldığından her gebelikte aşı tekrarına ihtiyaç vardır.
İnfluenza aşısı; şu anda perinatal influenza enfeksiyonunun önlenmesi ve dolayısıy-
la bebeklerin hastalığa yakalanmaması için en etkili stratejidir. Tüm gebelerin mevcut
antijen kombinasyonunu içeren dört valanlı inaktive influenza aşısını bir kez yaptır-
ması önerilir. Aşı, hamilelik sırasında, grip mevsimi öncesi veya sırasında herhangi bir
zamanda uygulanabilir. Aşının her hamilelik sırasında tekrarlanması önerilmektedir.

101